بررسی رابطه تمایل به مهاجرت و وابستگی به سرمایه‌های بومی در داستان‌های منتخب زنان داستان‌نویس ایرانی از دهه هفتاد تا نود شمسی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد رشته زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران

2 استاد گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات، دانشگاه الزهرا (س)، تهران، ایران

doi
10.22126/rp.2023.8914.1744
چکیده

این مقاله به بررسی رابطه تمایل به مهاجرت و وابستگی به سرمایه ­های بومی در داستان­های منتخب زنان داستان­ نویس ایرانی از دهه هفتاد تا نود شمسی می­پردازد. هدف از این تحلیل، بررسی رابطة میان وابستگی به سرمایه­های بومی و تمایل به مهاجرت در میان­ذهنیت شخصیت ­های داستان­های منتخب به عنوان متون فرهنگی جامعه است. روش پژوهش در این مقاله توصیفی تحلیلی است و به ­دلیل استفاده از نظریه­های جامعه­شناسی موضوعی میان ­رشته ­ای محسوب می­ شود. با تحلیل داستان­های منتخب از سه دوره روشن شد که میزان وابستگی شخصیت­های داستانی به سرمایه ­های بومی با میزان تمایل آن­ها به مهاجرت رابطة معکوس دارد به ­طوری که هرچه میزان وابستگی به سرمایه ­های بومی بیشتر باشد تمایل به مهاجرت در میان شخصیت­ها کمتر است. براساس تغییر جایگاه «خود» و «دیگری» در سپهر فرهنگی ایران در طول این سه دهه خانواده به عنوان مهم­ترین سرمایۀ بومی به­ ترتیب از گسترده به هسته ­ای و از هم گسیخته تغییر کرده و در نهایت به فرد رسیده است، که همین عدم وابستگی به خانواده و گسترش فردگرایی یکی از دلایل تشدید تمایل به مهاجرت به مرور زمان است.

کلیدواژه‌ها