فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

خواب مرحله بسیار مهمی از زندگی است که سم‌زدایی بدن در آن رخ می‌دهد. میزان دقیق خواب مورد نیاز برحسب سن افراد متفاوت است و تعیین میزان زمان مورد نیاز برای هر فرد بستگی به ویژگی‌های فیزیولوژیک بدن آن فرد دارد. به طور کلی خواب خوب به خوابی در حدود ۸ ساعت گفته می‌شود که در بازه زمانی حدود ۹ یا ۱۰ شب تا ۵ صبح اتفاق می‌افتد. دلیل این پدیده آن است که سازوکارهای ترمیمی و فرایندهای تولید هورمون و آنتی‌اکسیدان‌های لازم بدن در این بازه زمانی شروع، پردازش و تکمیل می‌شود. هورمون ملاتونین طی فرایند خواب تولید می‌شود و تحت عنوان هورمون خواب شناخته شده است. ملاتونین ماده آنتی‌اکسیدانی است که تولید آن منوط به داشتن یک خواب خوب و به‌موقع می‌باشد. همچنین در نبود این هورمون افراد با مشکلاتی نظیر تنش، اضطراب، پیری سریع و دیابت مواجه می‌شوند. بی‌خوابی با افزایش عوامل دخیل در بیماری دیابت و عوارض مرتبط با آن نیز همراه است. داشتن خواب آشفته یا خوابی بی‌کیفیت نظیر اختلال در آغاز خواب و یا حفظ پیوستگی آن سبب افزایش خطر اختلال در سطح گلوکز و درنتیجه افزایش احتمال ابتلا به بیماری دیابت نوع-۲ همراه است. بنابراین عادت به خواب سالم (خواب با کیفیت) می‌تواند به پیشگیری از بروز بیماری‌های مختلف کمک نماید. بهبود سلامت جامعه نیازمند آگاهی افراد از روش‌های اصلاح برنامه خواب و تنظیم ساعت بیولوژیک بدن می‌باشد.