پرهیز از سوء رفتارهای پژوهشی و ارائه راهکار های مهاری
نویسندگان
1 دانشکده علوم زیستی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
2 دانشگاه تهران، مرکز تحقیقات بیوشیمی و بیوفیزیک بیوفیزیک
doi
چکیده
سوءرفتارپژوهشی به عنوان نقضغیرقابل تشخیص مکاشفات علمی، در عصر کنونی پدیدهای در حال رشد است. آنچه این پدیده را حایز اهمیت نمودهاست، اختلال و آسیبی است که بر پیکره دانش، جامعیت و اعتبار آن وارد میکند. شکلگیری اشکال جدید سوءرفتارهای پژوهشی، هم اکنون تلاش سازمانهای جهانی را به شناخت و ردیابی اشکال پیدا و پنهان آنها و دعوت از جامعه علمی برای برخوردی مسئولانه و بازدارنده با این جریانات معطوف داشته است. در این مقاله از یک سوضمن مرور موارد جدید این پدیده ناشایست در حوزه مؤلفان نظیر نشر سالامی ، موارد حادتر آن در حوزه سردبیران یعنی استناد اجباری، مهندسی کاذب ضریب تأثیر مجلات، انتشارهدفدار مقالات مروری معرفی شدهاست. از سوی دیگر با بیان عوامل مؤثر در از دست رفتن اخلاق پژوهشی، امانت داری علمی و رشد سوءرفتارهایپژوهشی، ضرورت افزایش مسئولیت و تعهد پژوهشگران، راهکارهایکنترلاجتماعی این فرایند مخرب علمی و راههای درمان مورد بررسی قرارگرفتهاست.