وابستگی زنده‌مانی جداکشت‌های مریستم شاخه با جنبه‌های ریخت‌شناختی آن در انگور (Vitis vinifera)

نویسندگان
doi
چکیده

کشت مریستم شاخه، یکی از روش‌های کارآمد برای زدودن بیماری‌های ویروسی از گیاهان آلوده به شمار می‌آید. شناسایی بخش مریستمی و جداسازی آن، نخستین گام برای بنیان‌گذاری کشت مریستم است. جدا کردن مریستم شاخه به تنهایی با داشتن اندازه‌ای بسیار کوچک و بی‌رنگ، به ویژه هنگامی که آغازنده‌های برگی و اندام‌های دیگر آن را همراهی نکنند، بسیار دشوار است. در این آزمایش، شناسایی مریستم شاخه در گیاه انگور که دارای الگوی نموی پیچیده و ساختاری بسیار ریز است، انجام گردید. در این روش، مریستم زنده با فلورسئین ‌دی ‌استات (FDA) 1/0 درصد به همراه فوشین اسید 05/0 درصد در آب، رنگ‌آمیزی شد. مریستم رنگ‌آمیزی شده، پس از ردیابی با استرومیکروسکوپ فلورسنس (پرتو 510 نانومتر) و جداسازی، در محیط موراشیگ- اسکوگ (2/1) کشت شد. نتایج نشان داد که مریستم انگور از سه دوره نموی برخوردار ست که میزان اندام‌زایی در آنها یکسان نیست. مریستم جدا شده از دوره‌ای با اندام‌زایی بیشتر، میزان زنده‌مانی بیشتری را در بنیان‌گذاری جداکشت نشان داد. همچنین همراهی آغازنده برگی و آغازنده وامانده (آغازنده مشترک پیچک و گل‌آذین) با مریستم، شانس زنده‌مانی آن را به طور معنی‌داری افزایش داد. نتایج این آزمایش نشان دادند که بهترین جداکشت برای انجام کشت مریستم انگور، مریستم همراه با آغازنده برگی و آغازنده وامانده است که از جوانه‌های جا گرفته در گره پیچک‌دار پایینی به دست آمده باشد.