پیشران‌ها و موانع ملت‌سازی در جهت توسعه پایدار

نویسندگان

1 استاد گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و اقتصاد واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 دانشیار گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
https://doi.org/10.82545/uf.2024.1025325
چکیده

ایجاد روح مشترک ملی که از آن با عنوان ملت‌سازی یاد می‌شود، هدف اساسی کلیه‌ی نظام‌های سیاسی در همه ادوار تاریخ بوده است. ملت‌سازی فرآیندی است که طی آن شهروندان جامعه به‌تدریج پیرامون نقاط مشترک و وحدت آفرین به خود فهمی می‌رسند و در مسیر تکامل آن گام بر می‌دارند. در فرایند دولت ملت‌سازی، ساختارهای سیاسی و اجتماعی به‌گونه‌ای شکل می‌گیرند که تأمین‌کننده نیازهای متقابل هستند. در چنین مناسباتی به‌طور طبیعی ساختارهای سیاسی اقتصادی و اجتماعی، کارآمد، توسعه‌گرا و در وابستگی متقابل با یکدیگر شکل خواهند گرفت که بسترساز توسعه پایدار و واقعی هستند. بر همین اساس پژوهش حاضر با هدف بازشناسی مضامین ملت‌سازی در جهت توسعه پایدار در ایران، با راهبرد کیفی انجام شد. روش پژوهش تحلیل مضمون بر مبنای مدل کلارک و براون (2006) می‌باشد. ابزار گردآوری اطلاعات مصاحبه نیمه ساختاریافته و عمیق می‌باشد که به روش کدگذاری باز و محوری تحلیل گردید. جامعه پژوهش (صاحب‌نظران دانشگاهی رشته مدیریت) بودند که از این میان با 12 نفر داده‌ها به سطح اشباع رسید. برای اعتباریابی از بازگشت به مصاحبه‌شوندگان و ممیزان بیرونی استفاده گردید. نتایج نشان داد ملت‌سازی در جهت توسعه پایدار در سازمان¬های دولتی با عنوان مضمون فراگیر مشتمل بر 2 مضمون پیشران‌ها و موانع ملت‌سازی با 83 مؤلفه در قالب مضامین پایه است. این فرآیند به‌منظور ایجاد همبستگی و همکاری میان مردم و سازمان‌های مختلف، با هدف تحقق توسعه پایدار در سطوح مختلف اجتماعی، اقتصادی و زیست‌محیطی انجام گردید و می‌تواند به عنوان یک راهبرد برای تقویت همبستگی، وحدت و همکاری ملی و کاهش تعارضات باشد و بر اساس اشتراکات واقعی که مبتنی بر منافع مشترک و متقابل ملی است اختلافات را از بین برده یا کمرنگ نماید.