فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سپردار شمشاد، Unaspis euonymi Comstock (Hem.: Diaspididae) ، با پراکنش جهانی از جمله آفات مهم درختچه شمشاد، Euonymus japonicus ، به شمار می­آید. این حشره، گلخانه و فضای شهری را آلوده کرده و با تغذیه از شیره گیاهی، موجب از بین رفتن کلروپلاست و ایجاد لکه­های رنگ پریده در سطح گیاه و ریزش برگ­ها می­شود. تراکم جمعیت این حشره در شاخه­ها و برگ­ها، زیبایی گیاه را به­شدت کاهش می­دهد. مدیریت این آفت در حال حاضر با استفاده از کلرپیریفوس مخلوط با روغن امولسیون شونده در زمان حضور مراحل حساس، پوره­های متحرک و سنین اولیه انجام می­گیرد. با توجه به اثرات نامطلوب زیست­محیطی آفت­کش­های شیمیایی، معرفی راهکار­های جایگزین توصیه می­شود. به همین منظور، اثر­گذاری ترکیب دی-لیمونن به­عنوان حشره­کش زیست سازگار روی سپردار شمشاد بررسی شد. آزمایش­ها با شش تیمار و پنج تکرار در شرایط آزمایشگاه انجام گرفت. شاخه­های حدوداً ده سانتی­متری آلوده به سپردار با غلظت­های 100، 133، 181، 246 و 333 گرم بر لیتر حلال (آب مقطر به همراه 100 میکرو­لیتر توئین-80) به کمک اسپری دستی کوچک تیمار شد. پس از شش ساعت، حشرات مرده شمارش و از افراد زنده تفکیک شدند. آنالیز پروبیت با استفاده از نرم­افزار Polo-Plus انجام گرفت. مقادیر LC 25 ، LC 50 ، LC 75 و LC 95 به ترتیب 196، 8/247، 313 و 4/438 گرم بر لیتر برآورد شد. اگرچه دی-لیمونن پتانسیل حشره­کشی علیه سپردار شمشاد را نشان می­داد، اما مطالعات تکمیلی بیشتری از جمله بررسی اثرات سینرژیستی، استفاده از مواد همراه و مطالعاتی دقیق در حیطه نانو­فناوری نیاز است تا این ترکیب را به­عنوان یک حشره­کش کارآمد برای U. euonymi معرفی کند.