فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

متابازیت‌های مطالعه‌شده در حاشیۀ سد و رودخانۀ زاینده‌رود و در حدود 100 کیلومتری غرب شهر اصفهان قرار دارند. این متابازیت‌ها که بخشی از پهنۀ سنندج - سیرجان محسوب می‌شوند دربردارندۀ اکلوژیت، آمفیبولیت و شیست سبز هستند. بررسی‌ها نشان می‌دهد که اکلوژیت‌ها در فشار بالا و در حدّ رخسارۀ اکلوژیت تشکیل شده‌اند و سپس بر اثر دگرگونی قهقرایی به اکلوژیت‌های آمفیبولیتی تبدیل شده‌اند. میزان LREE در گارنت‌ها و آمفیبول‌ها پایین است و میزان HREE افزایش چشمگیری نشان می‌دهد. نسبت پایین La/Yb در آمفیبول‌ها نیز نشان می‌دهد که گارنت و آپاتیت عامل اصلی کنترل‌کننده در توزیع عناصر خاکی کمیاب سنگین هستند. ویژگی‌های ژئوشیمیایی عناصر کمیاب نامتحرّک در این متابازیت‌ها که کم‌تر در تأثیر دگرسانی و دگرگونی درجۀ بالا قرار داشته‌اند، نشان می‌دهد که خاستگاه این متابازیت‌ها بازالت‌های رشته‌های میان اقیانوسی است. در واقع اکلوژیت‌ها همان بازالت‌های پوستۀ اقیانوسی نئوتتیس بوده‌اند که بر اثر فرورانش این پوسته به زیر صفحۀ ایران و طی یک دگرگونی ناحیه‌ای دیناموترمال پیش‌روندۀ فشار بالا - دما متوسّط تشکیل شده‌‌اند‌ و سپس هنگام بازگشت به سطح زمین و بر اثر یک دگرگونی قهقرایی به اکلوژیت‌های آمفیبولیتی تبدیل شده‌اند. هم‌زمان با برخورد نهایی پوستۀ اقیانوسی نئوتتیس با صفحۀ ایران در نئوژن، یک مرحلۀ دگرشکلی شدید در منطقه رخ داده است که موجب بالا‌آمدن سنگ‌های دگرگونی فشار بالا از عمق به سطح شده است.