تأثیر استحاله در تطهیر اشیای نجس بررسی موردی احکام فقهی صابونهای ساختهشده از اجزای خوک
نویسندگان
1 دانشیار گروه فقه شافعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. (نویسنده مسؤول)
2 کارشناسی ارشد، فقه مقارن و حقوق جزای اسلامی، دانشکده فقه و حقوق، دانشگاه مذاهب اسلامی، تهران، ایران
doi
10.22037/mfj.v10i37-36.23278چکیده
زمینه و هدف: تغییرات گسترده جوامع و تنوع نیازهای بشری از یکسو و پیشرفتهای شگرف علوم پزشکی و شیمی از سوی دیگر، موجب استفاده طیف بزرگی از مردم از محصولاتی شده که مواد اولیه آنها در فقه اسلامی نجس دانسته شده است و از جمله این مواد، صابونهای ساختهشده از اجزای خوک است. حال این سؤال مطرح است که آیا تغییرات ایجادشده در این مواد، موجب تغییر ماهیت آنان شده و نجاست آنها را از بین برده است یا نه؟مواد و روشها: پژوهش حاضر با تکیه بر توصیف و تحلیل گزارههای فقه مذاهب اسلامی و روش کتابخانهای به بررسی موضوع مورد بحث پرداخته است.نتیجهگیری: مذاهب اسلامی در پاسخ به این سؤال، به جواز استحاله و در نتیجه، جواز استفاده و خرید و فروش چنین صابونهایی قائل شدهاند. در مقابل، دستهای دیگر معتقدند که استحاله مسلم نبوده و یا عدم استحاله محرز است. بنابراین نجاست کماکان باقی است. این گروه خود دو دسته شدهاند که عدهای استفاده از این نوع محصولات را جایز نمیدانند، اما گروهی دیگر از آنان با وجود نجسدانستن این محصولات، استفاده از آنها را به دلیل نیاز مردم و به منظور رفع عسر و حرج مردم جایز دانستهاند. به نظر میرسد از میان اقوال موجود، قول به استحاله و در نتیجه، جواز استفاده و خرید و فروش محصولات ساختهشده از اجزای خوک از قوت بیشتری برخوردار باشد.
