ارزش آرای قضایی مبتنی بر داده‌های آزمایشگاهی نسبت به سایر ادله

نویسندگان

1 دکتری فقه و مبانی حقوق، دانشیار دانشکده الهیات و معارف اسلامی دانشگاه سیستان و بلوچستان، ایران. (نویسنده مسؤول)

2 دانشجوی کارشناسی ارشد رشته فقه و مبانی حقوق دانشگاه سیستان و بلوچستان، ایران

3 دکتری پزشکی حرفه‌ای، مدیرکل پزشکی قانونی استان سیستان و بلوچستان، ایران

doi
10.22037/mfj.v8i27-26.14608
چکیده

مقدمه: در عصر تکنولوژی اطلاعات و ارتباطات، داده‌های آزمایشگاهی به عنوان یکی از مصادیق مهم ادله علمی اثبات جرائم از زمره امارات قضایی به شمار می‌روند که در پرتو پیشرفت علم در سال‌های اخیر، افق‌های نوینی از کشف علمی و تجربی جرائم را به روی بشر گشوده است. این مقاله در پی پاسخ به این شبهه اساسی است که با عنایت به علمی‌بودن و با وجود کم‌ترین میزان خطای نتایج آزمایشات پزشکی قانونی و همچنین الزام ارجاع به کارشناس و تبعیت از نظرات کارشناسی در امور تخصصی و فنی، چرا در عمل بین قضات محترم التزامی به نظرات کارشناسان و پزشکان این دستگاه قانونی وجود ندارد؟ با عنایت به اهمیت موضوع و رفع این شبهه، مقاله پیش رو در پی تبیین ارزش آرای قضایی مبتنی بر داده‌های آزمایشگاهی نسبت به سایر ادله است.روش: مدعای این نوشتارکه از نوع توصیفی ـ تحلیلی است، کاشفیت نسبتاً تام آزمایش‌های پزشکی قانونی از واقع مجهول می‌باشد.یافته‌ها: یافته مقاله این است که هرچند در عصرحاضر، داده‌های آزمایشگاهی به عنوان ادله نوین علمی در محاکم قضایی بسیار مهم و جدی تلقی می‌شود، لیکن عدم التزام قضات به عمل بر طبق این نظرات، نشان از تأثیرپذیری ایشان از اصول و قواعد فقهی و حدود اعتبار علم قاضی در جرائم می‌باشد.نتیجه‌گیری: بنابراین می‌بایست در راستای علمی‌ترکردن سیستم پزشکی قانونی و دستگاه قضا، قوانین لازم در تعیین میزان ارزش‌گذاری رأی قاضی مبتنی بر این آزمایشات که بر اصول و موازین علمی و تخصصی استوار است را مصوب نمود، یعنی اصل بر حجیت نظر پزشکی قانونی به عنوان کارشناس خبره و موثق باشد، مگر خلاف آن برای قاضی توسط کارشناسان خبره‌تر اثبات شود.