فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

با توجه به رشد فزایند نقض درستکاری علمی در مقاطع مختلف تحصیلی در سراسر جهان، پژوهش حاضر با هدف بررسی درستکاری علمی و رویکردهای ایجاد، حفظ و بهبود آن در میان دانشجویان دانشگاه پیام­ نور انجام شد. در این پژوهش از روش کیفی و رویکرد تحلیل محتوای کیفی برای تحلیل داده ­ها استفاده شد. مؤلفه‌های استفاده شده بر اساس بررسی اسناد و مدارک و ابزار مصاحبه نیمه ساختارمند شناسایی شد. به ­منظور بررسی اسناد و مدارک و تحلیل یافته‌های مصاحبه از روش تحلیل محتوای استقرایی در سه سطح باز، محوری و گزینشی استفاده شد. برای شناسایی جامع مؤلفه‌های اصلی و زیرمؤلفه‌های رویکردهای ایجاد، حفظ و بهبود درستکاری علمی دانشجویان، علاوه بر بررسی مطالعه‌های انجام شده در این زمینه، مصاحبه‌ای نیمه‌ساختارمند با 20 نفر از استادان و مدرسان دانشگاه پیام­ نور آگاه در زمینه درستکاری علمی صورت گرفت. نتایج پژوهش نشان داد که رویکردهای ایجاد، حفظ و بهبود درستکاری علمی دانشجویان شامل سه مقوله اصلی و 6 زیرمقوله است که عبارت ­اند از: 1. رویکردهای تربیتی شامل فرایند تدریس و یادگیری و مداخلات آموزشی و شکل­ دهی به رفتار؛ 2. رویکردهای حمایتی شامل فرهنگ­ سازی و ارائه خدمات راهنمایی و مشاوره؛ 3. رویکردهای تنبیهی شامل تنظیم و تصویب قوانین و مقررات و مجازات و تحریم آموزشی. نقض درستکاری علمی به ­عنوان یک رفتار غیراخلاقی عمدی در محیط دانشگاهی رو به گسترش است، اگر چه بسیاری از دانشجویان آن­ را ناعادلانه، غیراخلاقی و خلاف ارزش‌های مذهبی خود می‌دانند. بدیهی است که درک درست درستکاری علمی و علل و شرایط زمینه ­ساز این پدیده به اتخاذ سیاست‌ها، ابتکارات و همکاری‌هایی برای ترویج و اعمال ارزش‌های مرتبط با درستکاری علمی و حفظ و بهبود آن کمک خواهد کرد.