تاثیر هنجاری کرامت انسانی بر حق بر سلامت بعنوان یک حق بشری: از نظر تا عمل

نویسندگان

1 دکتری حقوق بین‌الملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. (نویسنده مسؤول)

2 دکتری حقوق بین‌الملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22037/bioeth.v9i34.26547
چکیده

زمینه و هدف: از زمان تدوین منشور ملل متحد کرامت انسانی تاثیر مهمی در ابعاد مختلفِ هنجارهای حقوق بشری داشته است. به خصوص محاکم داخلی و بین المللی همواره برای تفسیر حق­های بشری و توسعه آن­ها به کرامت انسانی بعنوان مبنای حقوق بشر تمسک جسته اند. از جمله حق های بشری که محاکم بین المللی برای آن مبنای کرامتی در نظر گرفتند حق بر سلامتی و مراقبه­های پزشکی می­باشد. در همین راستا در این مقاله بدنبال پاسخگویی به این سوال هستیم که مبنای حق بر سلامتی بعنوان یک حق بشری چیست و ورای نقش مبنایی چگونه می تواند عملا به هنجارسازی در این حق بپردازد.روش بررسی: در این مقاله از روش تحلیلی و توصیفی جهت گرداوری مطالب و نگارش آن استفاده شده است که این موارد در راستای هدف این پژوهش که تبیین ارتباط میان کرامت انسانی و حق بر سلامت می­باشد صورت پذیرفته است. در این راستا ابتدا کرامت انسانی تعریف سپس جایگاه آن بعنوان مبنای حقوق بشر تبیین می­گردد. متعاقبا تاثیر هنجاری کرامت انسانی بر حق بر سلامت در پرتو اسناد بین­المللی و رویه قضائی مورد توجه قرار خواهد گرفت.یافته ­ها: بی­تردید هر نظام حقوقی نیازمند مبنایی نظری است و کرامت انسانی مبنای حقوق بشر در نظام مدرن می­باشد. کرامت انسانی با اثرگذاری بر حق بر سلامت بعنوان یک حق بشری، نه تنها چهارچوب­های نظری آن را مشخص می­نماید بلکه با تفسیر موسع قادر به هنجارسازی و توسیع این حق بشری است.نتیجه گیری: با بررسی اسناد و رویه قضایی مشخص می­شود که مبنای حق بر سلامت نه صرفا بقای بشر، بلکه کرامت ذاتی وی می­باشد. مبنای کرامتی حق بر سلامت محاکم قضایی را قادر می­سازد تا با استفاده از ابزار تفسیر وضعیت­های بیشتری را ذیل حق بر سلامتی و مراقبه­های پزشکی مورد حمایت قرار دهند.