فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شریعت اسلام مبتنی بر عدالت و رحمت است. در طول تاریخ، دقت فقه اسلامی در کاربرد احکام دینی در نظام حکومتی همواره بیانگر توجه امت اسلامی به شریعت بوده است. مؤثرترین ابزارِ حفظ حقوق در جهت تحقق عدالت، ادلۀ اثبات دعاوی‌اند که در میان آن‌ها، پنج موردِ «اقرار، سند، اماره، سوگند و شهادت» محل اتفاق‌نظر فقهاست. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی در پی آن است که به این پرسش اساسی پاسخ دهد: ارکان و شروط شهادت در امور قضایی از منظر مذاهب فقهی کدام‌اند؟ نگارندگان مقاله می‌کوشند با رویکردی تطبیقی، ابعاد گوناگون ارکان و شرایط شهادت را از منظر مذاهب فقهی بررسی کرده و ضرورت بحث درباره استنادپذیری شهادت و جهات مرتبط با آن را تبیین کنند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که اعتبار شهادت در اثبات احکام، وجه مشترک همۀ فقهای اسلامی است؛ هرچند بر پایۀ بنیان‌های فقهی هر مذهب، وجود برخی اختلافات نظری امری طبیعی است. افزون بر این، در فقه اسلامی، ادلۀ اثبات دعاوی از مهم‌ترین مباحثِ مربوط به صیانت از حقوق و تحقق عدالت به شمار می‌آید.