فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مجموعه نفوذی اشنویه عضو غربی کمربند آذرین درونی گلپایگان ارومیه در پهنه سنندج - سیرجان شمالی است. این مجموعه با وسعت حدود ۷۰۰ کیلومتر مربع از ۱۰ توده پدید آمده است که در سه خانواده (suite) دیوریتی، گرانیتی و آلکالی سیینیتی آلکالی گرانیتی مورد مطالعه قرار گرفته اند. توده های دیوریتی قدیمی ترین سنگهای نفوذی منطقه را شکل می دهند که بر پایه شواهد صحرایی در منطقه مورد مطالعه زمان نسبی تشکیل آنها بعد از ژوراسیک آغازی - قبل از میوسن بوده است. با توجه به سن سنگهای نفوذی مشابه در منطقه نقده می‌توان زمان بعد از کرتاسه آغازی - - قبل از میوسن را برای خانواده دیوریتی در نظر گرفت. بر پایه وجود سنگهای دورگه در مرز مشترک سنگهای دیوریتی با گرانیت‌ها، زمان نسبی جایگیری گرانیتها بطور همزمان با دیوریت ها بوده است. توده سیینیتی از خانواده سوم سنگهای دیوریتی و گرانیتی را قطع نموده است، ولی توده آلکالی گرانیتی فلوئورین دار از این خانواده با دیگر سنگهای آذرین منطقه مرز مشترک ندارد. سن سنجی به روش K-Ar بر روی آمفیبول سنگهای دیوریتی مجموعه اشنویه زمانهای  2.3 ± 9.91 ، 2.3 ±94.1 و 2.4±100 میلیون سال (اواخر کرتاسه آغازی) و برای بیوتیت‌های توده‌های گرانیتی زمان‌های 1.9 ± 100 و 1.5 ± 98.9 میلیون سال (اواخر کرتاسه آغازی) را نشان داده است. نتیجه تحقیقات مشابه بر روی آرفودسونیت‌های سیینیت ها و فلدسپاتهای آلکالی گرانیت فلوئورین دار به ترتیب زمان‌های  3.1 ± 78.9 ،  1.9±79.6  و 2.0±81.7 میلیون سال و 3.4±76 و  1.8±77.1 میلیون سال (کرتاسه پایانی) بوده است. بر پایه شواهد صحرایی و سن یابی رادیومتری جایگیری سنگهای اشنویه در دو مرحله زمانی اتفاق افتاده است، در مرحله اول توده‌های دیوریتی و گرانیتی بطور همزمان (یا با اختلاف زمانی کوتاه) پدید آمده‌اند و در مرحله دوم توده‌های آلکالی سیینیتی - آلکالی گرانیتی با قطع کردن آنها جایگزین شده‌اند. مرحله اول ماگماتیسم حدود ۱۰۰ میلیون سال قبل و مرحله دوم حدود ۸۰ میلیون سال قبل اتفاق افتاده‌اند.