بررسی تأثیر اطلاعدرمانی بر فساد شناختی
نویسندگان
1 گروه علم اطلاعات و دانششناسی دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران.
doi
10.22059/jlib.2025.398577.1786چکیده
هدف: فساد شناختی کاهش تدریجی تواناییهای شناختی مانند حافظه، تمرکز و حل مسئله بر اثر عوامل مختلف مانند پیری، بیماریها یا استفاده بیش از حد از فضای مجازی است. هدف این پژوهش بررسی اثرات اطلاعدرمانی بر فساد شناختی است.روششناسی: این پژوهش به صورت آمیخته (کیفی-مقطعی-نیمهتجربی) انجام گرفت. به طوری که ابتدا با روش کیفی (مصاحبه عمیق و گروههای متمرکز با 6 متخصص) معیارهای « فساد شناختی» استخراج شد سپس با مطالعه مقطعی بر روی 36 نفر، تأثیر استفاده از فضای مجازی بر فساد شناختی بررسی و در نهایت اثربخشی اطلاعدرمانی بر این عارضه با روش نیمهتجربی ( ارزیابی گردید. یافتهها: یافتههای این پژوهش معیارهای فساد شناختی مرتبط با استفاده از فضای مجازی را شامل کاهش توجه، حافظه، مهارتهای اجتماعی، همچنین افزایش اضطراب، وابستگی به فضای مجازی شناسایی کرد. وابستگی به فضای مجازی بیشترین همبستگی را با فساد شناختی نشان داد. مداخله اطلاعدرمانی منجر به بهبود معنیدار شاخصهای شناختی و کاهش علائم فساد شناختی شد. بهبود قابل توجه نمرات شرکتکنندگان پس از اطلاعدرمانی اثربخشی این روش را تأیید میکند و در همین راستا باید گفت امروزه آگاهیبخشی و آموزش استفاده صحیح از فضای مجازی ضروری است. نتیجهگیری: ، اطلاعدرمانی میتواند با کاهش میزان توجه به محتوای سطحی و ناپایدار فضای مجازی به تقویت تمرکز و بهبود قابلیت تفکر منطقی و خلاق کمک کند. اطلاعدرمانی نه تنها میتواند بهعنوان یک ابزار مفید برای افزایش خودآگاهی و تعالی فردی مطرح باشد، بلکه بهویژه در دنیای امروز که استفاده مفرط از فضای مجازی به یک مسئله جدی تبدیل شده است، میتواند راهحلی کارآمد برای کاهش آثار منفی آن از جمله فساد شناختی باشد.
