ریزپهنه‌بندی لرزه‌ای شهر قزوین با توجه به تاثیر شرایط ساختگاهی

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد

2 دانشگاه علوم پزشکی زنجان

3 دانشگاه علوم پزشکی زنجان

doi
چکیده

با توسعه و گسترش روزافزون شهرهای بزرگ در مناطق لرزه‌خیز، آسیب‌پذیری این شهرها در مقابل زمین لرزه‌های مخرب رو به افزایش است. باتوجه به زیان‌های جانی و مالی گسترده‌ای که در اثر وقوع زمین‌لرزه در این مناطق متوجه ساختار اجتماعی و اقتصادی کشور می‌گردد، ضرورت تلاش همه جانبه برای کاهش این خطر را بوجود می‌آورد. یکی از عمده‌ترین فعالیتها در راستای کاهش خطرات ناشی از زمین‌لرزه و افزایش ایمنی عمومی، مطالعات پهنه‌بندی لرزه‌ای مناطق شهری است. نتیجه این بررسی‌ها معمولاً بصورت نقشه‌های ریزپهنه‌بندی برای ارزیابی خطر لرزه‌خیزی در یک منطقه ارائه می‌شود. در این مقاله، مطالعات انجام شده جهت تهیه چنین نقشه‌ای برای شهر قزوین مورد بررسی قرار گرفته است. شهر قزوین با ویژگیهای اجتماعی و اقتصادی خاص خود یکی از نقاط لرزه‌خیز فعال به شمار می‌آید که برروی نهشته‌های آبرفتی با شرایط ساختگاهی و وضعیت ژئوتکنیکی آن قرار گرفته است. لازم به ذکر است که شرایط ساختگاهی، بویژه وضعیت ژئوتکنیکی آبرفت، یکی از مهم‌ترین عوامل مؤثر بر پاسخ لرزه‌ای سطح زمین، به هنگام زمین‌لرزه به شمار می‌رود. در این راستا نیمرخ‌های ژئوتکنیکی و دینامیکی متعددی از نقاط مختلف شهر تهیه گردید و پس از مقایسه و دسته‌بندی نیمرخ‌های مذکور، ۲۲ نیمرخ نماینده انتخاب شد. هر کدام از این نیمرخ‌ها براساس چهار حرکت ورودی (شتابنگاشت) مناسب و مقیاس شده برای منطقه و برای سه سطح شتاب 0.23g,  0.28 g,  0.35g بررسی شد. تحلیل‌ها به وسیله نرم افزار SHAKE و براساس تئوری انتشار قائم امواج برشی صورت گرفته است. نتایج حاصله از این پژوهش شامل محاسبه پریودهای طبیعی و دینامیکی غالب در آبرفت، اندازه‌گیری شتاب حداکثر سطح زمین، و تعیین ضریب تشدید شتاب حداکثر در سطح زمین می‌باشند که بصورت نقشه‌های ریزپهنه‌بندی برای شهر قزوین تهیه گردید.