اثرات دگرگونی بر روی کانی‌زائی سولفیدی توده‌ای آتش‌فشانی در منطقه زورآباد خوی

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی گیلان

2 دانشگاه علوم پزشکی گلستان

doi
چکیده

کانی‌زایی در منطقه زورآباد در واحد متابازالتی که در حد رخساره شیست سبز دگرگون شده روی داده است. کانی‌زائی در متابازالت دگرگونی این واحد و تأثیر آن بر روی سولفیدها از یافته ‌ های جدید در این منطقه است که تاکنون به آن توجه نشده است. این مقاله به تأثیرات دگرگونی روی سولفیدها می‌پردازد همچنین مجموعه فرآیندهای مؤثر روی کانی‌زائی را بعد از تشکیل مورد مطالعه قرار می‌دهد. کانی‌زایی به صورت عدسی‌ها و مناطق گوسان در منطقه دیده می‌شود. علاوه بر شکل یاد شده کانی‌زائی انتشاری، رگچه‌ای و لایه ‌ ای نیز روی داده است. کانی‌های سولفیدی شامل پیریت، پیروتیت، کالکوپیریت، اسفالریت، کوولیت و مارکاسیت بوده و کانی‌های اکسیدی اولیه ایلمنیت و مگنتیت می‌باشند. عمده‌ترین کانی‌های سیلیکاتی اکتینولیت، کلریت، اپیدوت، آلبیت و کوارتز هستند و کانی‌های کلریت و اکتینولیت در سنگ ایجاد شیستوزیته نموده‌اند. مطالعات بافتی نشان می‌دهند که کلیه سولفیدها مانند سیلیکات ‌ ها متحمل دگرگونی شده‌اند. وجود بافت‌هایی نظیر رشد پورفیروبلاستیک، گرانوبلاستیک، چین ‌ خوردگی لایه ‌ ها و رگچه‌های سولفیدی، جهت‌یافتگی سولفیدها در جهت شیستوزیته، تبلور مجدد و رشد بلورهای فرعی وجود حاشیه‌های جوش خورده و لغزشی در پورفیروبلاست ‌ ها و بافت کاتاکلاستیک همگی نشان دهنده رویداد دگرگونی دینامیکی- ناحیه ‌ ای می‌باشند. بعد از دگرگونی پیشرونده فرآیندهای آبزا و دگرگونی پسرونده منطقه را تحت تأثیر قرار داده و در این مرحله رگه‌های کلریتی، اپیدوتی، کلسیتی و کوارتزی همراه با رگه‌های سولفیدی تشکیل شده‌اند. فرآیندهای اکسیداسیون و سوپرژن نیز باعث تشکیل پیریت کلوفرم چشم پرنده‌ای، تبدیل کالکوپیریت و پیروتیت به پیریت و مارکاسیت و تشکیل اکسیدهای آهن شده‌اند. بر اساس مطالعات بافتی و کانی‌شناسی، کانی‌زائی در منطقه زورآباد از نوع سولفیدی توده‌ای آتشفشانی نوع قبرسی و دگرگون شده و غنی از پیروتیت اولیه می‌باشد. دمای تشکیل کانی‌زائی براساس درصد مولی Fes در اسفالریت حدود ۲۴۰ درجه سانتی‌گراد برآورد می‌شود.