فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ردیف رسوبی کرتاسه میانی (بارمین – آلبین) در مرکز ایران یک چرخه بزرگ کم و بیش پیوسته را می‌سازد که بطور طبیعی میان رویدادهای سیمرین پسین ( Late immerian ) و اتریشین ( Austrian ) محدود شده است. ضخامت این ردیف از چند صدمتر تا بیش از هزار متر در تغییر است و در مجموع آشکوب‌های بارمین آپتین و آلبین را در بر می‌گیرد. در پاره‌ای از موارد، به علت ارتباط تنگاتنگ، بخشی از آشکوب‌های اوتریوین و سنومانین نیز در این ردیف منظور شده است. سنگ های این ردیف در همه جا با یک ردیف پیش‌رونده و عمدتاً متشکل از ماسه‌سنگ و کنگلومرای قرمز و سبز شروع می‌شود و به تدریج به آهک‌های ستیغ ساز رودیست - اوربیتولینا با رخساره اورگونین ( Urgonian facies ) به سن بارمین و آپتین تبدیل می‌گردد. در اواخر آپتین و شروع آلبین به علت پائین رفتن سطح آب اقیانوس و کاهش دما در سطح جهانی، تشکیل سنگ‌های کربناته بطور ناگهانی خاتمه می‌یابد و به رسوبات تیره رنگ رسی و مارنی تبدیل می‌شود که تا اواخر آلبین ادامه دارد. ردیف سنگی سنومانین معمولاً بصورت پیش ‌ رونده بر روی سطح فرسوده شده سنگ‌های آلبین و یا قدیمی‌تر قرار دارد و اغلب از ماسه سنگ، مارن و آهک‌های گلوکونیتی ساخته شده است. در مورد ارتباطات دیرینه‌زیست ‌ جغرافیایی فون آمونیتی آشکوب‌های بارمین و آپتین می‌توان گفت که بیشتر از جنس‌های جهانی ( Cosmopolitan ) هستند. در شروع آلبین شرایط بطور ناگهانی تغییر می‌یابد و فون آمونیتی موجود بطور کامل و در حد گونه ارتباط نزدیکی را با فون‌های مناطق معتدل تا سرد اروپای شمالی و بور آل ( boreal ) نشان می‌دهد که کم و بیش تا آخر آلبین دوام می‌یابد. در آشکوب سنومانین هر چند فون‌های اروپای شمالی هنوز بطور مشخص غالب هستند ولی در کنار آنها تعداد زیادی از جنس‌های دارای گسترش جهانی نیز مشاهده می‌شود.