چینه شناسی، فسیل شناسی و محیط رسوبی سنگهای کرتاسه زیرین در دامنه شمالی شیرکوه یزد
نویسندگان
1 دانشگاه علوم پزشکی گیلان
doi
چکیده
رخنمون های مناسبی از سنگهای کرتاسه زیرین در دامنه شمالی شیرکوه در جنوب باختری یزد وجود دارد. بخش عمده کرتاسه را در این گستره سنگ آهکهای نازک تا ستبر لایه رودیست - اوربیتولینادار (سازند تفت) به سن بارمین - آپتین میسازد. این مجموعه با واسطه چندین متر کنگلومرای دانه ریز خاکستری رنگ و ماسه سنگ قرمز رنگ (سازند سنگستان) با ناپیوستگی آذرین - رسوبی ( Nonconformity ) برروی گرانیت شیرکوه (به سن تقریبی ۱۷۵ میلیون سال) جای دارد. بر روی سنگ آهکهای اوربیتولینادار با گذر همشیب یک توالی از شیل های سبز مایل به زیتونی و سنگ آهک مارنی گلوکونیت دار خاکستری مایل به زرد رنگ (شیل های دره زنجیر) به سن آلبین قرار گرفته است. در شیل های دره زنجیر ماکروفسیل های آمونیت – شکمپا - مرجان - دو کفهای – بلمنیت و دندان ماهی فراوان است. در این شیل ها ۲ افق و ۵ زون آمونیتی شناسایی شده است. آثار حرکات سیمرین میانی (لوتین، سیدامامی - علوی نائینی ۱۹۹۰) در این گستره به طور کامل نمایان است که از شواهد آن میتوان به گرانیت شیرکوه، سنگهای دگرگون شده نایبند و شمشک (تریاس بالایی - ژوراسیک میانی) و دگرشیبی موجود بین سنگهای ژوراسیک زیرین و کرتاسه زیرین اشاره نمود. با مطالعه مقاطع نازک و تعیین میکروفاسیسهای رسوبی به طور کلی سه نوع محیط رسوبی شامل دریای باز ( Open Marine )، سد یا بار ( Barrier ) ولاگون ( Lagoon ) برای سنگهای کرتاسه زیرین ناحیه تعیین شده است.