سنجش و اندازه‌گیری عناصر سنگین و آلاینده‌های زیست محیطی در چمن‌های مصنوعی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تخصصی، علوم محیط زیست، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 استادیار گروه مدیریت محیط زیست، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

3 استادیار گروه محیط زیست، دانشکده فنی و مهندسی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران. * (مسوول مکاتبات)

4 استادیار گروه علوم محیط زیست، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

doi
چکیده

زمینه و هدف: هدف تحقیق، سنجش عناصر و ترکیبات سمی موجود در کفپوش‌های چمن مصنوعی مورد استفاده در اماکن ورزشی و فضاهای تفرجی است. روش بررسی: این تحقیق از نوع کاربردی و به روش آزمایشگاهی است. عناصر سنگین، منومر، هیدروکربن آزاد و ترکیبات فنولی اندازه‌گیری شدند. برای سنجش آلاینده‌ها از دستگاههای اسپکترومتر نشر اتمی پلاسما (ICP-OES) مدل Vista Pro و اسپکتروفتومتر اشعه مرئی و ماورائ‌بنفش مدل 1240 mini استفاده شد. آزمایشات سه مرتبه تکرار شدند. برای تعیین حد مجاز مواجهه، از شاخص متوسط وزنی – زمانی ( OEL-TWA ) استفاده شد. یافته‌ها: بیشترین ترکیب موجود در ساختار این نوع کفپوش،‌ متعلق به ترکیب اکسید تیتانیوم ( TiO 2 ) با میزان ppm 4780 و پس از آن دی‌اکتیل فتالات با ppm 2800 و سپس، ایزوپرن با ppm 2670 می‌باشد. آنالیز ترکیبات غیرآلی نشان می‌دهد که بالاترین میزان عنصر موجود در ساختار این نوع کفپوش، متعلق به عنصر روی ( Zn ) با میزان ppm 1507 و سپس عنصر کبالت ( Co ) با ppm 145 ‌می‌باشد. نتایج نشان داد که اختلاف زیادی میان استاندارد و حد مجاز آلاینده‌ها با اعداد حاصل از آزمایشات وجود دارد. 2 آلاینده آرسنیک و کروم با قابلیت «سرطان‌زایی تایید شده انسانی» در ساختار چمن مصنوعی شناسایی شدند. سیلیس نیز به عنوان «آلاینده‌های مشکوک به سرطان‌زایی در انسان»، شناسایی شد. سرب نیز به عنوان «سرطان‌زایی تایید شده برای حیوان با ارتباط ناشناخته بر انسان» شناسایی شد و 11 مورد بعنوان «غیرقابل طبقه‌بندی به عنوان یک عامل سرطان‌زای انسانی» سنجش شدند. بحث و نتیجه‌گیری: برخی از عناصر و ترکیبات موجود در ساختار کفپوش‌های ورزشی، دارای رنجی بالاتر از استانداردها و حدود مجاز مواجهه هستند که این امر می‌تواند بر سلامت کاربران تاثیرگذار باشد و از سوی دیگر، امکان آسیب‌رسانی به محیط زیست را دارا است.