فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف: امروزه فعالیت گردشگری به عنوان یکی از پرشتابان ترین بخش‌های اقتصادی در حال رشد، در بسیاری از شهرهای شمالی و جنوبی به عنوان یکی از محرکه‌های توسعه اجتماعی-اقتصادی مبدل گشته است. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و الویت­بندی ابعاد و مولفه­های توانمندساز فرهنگی – اجتماعی صنعت گردشگری به‌صورت کیفی – کمّی انجام شد. روش بررسی: در بخش بررسی متون، با مروز نظام مند، مقالات و پژوهش­های علمی، طرح­های پژوهشی سازمان­ها و تحقیقات محققان پیشین در مورد موضوع تحقیق، انتخاب شد. جامعۀ آماري در بخش اعتبارسنجی، اساتید رشته مدیریت دولتی، گردشگری و مدیریت شهری در مراکز آموزش عالی و مدیران عالی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور، بوده و در بخش کمّی اعضاء هیئت علمی و مدیران عالی و میانی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری در استان مازندران بودند. در بررسی متون، 24 تحقیق، غربالگری و نهایی شده و با روش نمونه­گیری هدفمند برای تکنیک­های دلفی و فرایند تحلیل سلسله مراتبی، بترتیب20 نفر و 35 نفر انتخاب شدند. داده­ها در بخش اعتبارسنجی از طریق اجراي تکنیک دلفی با چک لیست نظرسنجی نیمه­ساختاریافته (راند اول) و ساختاریافته (راندهای دوم، سوم و چهارم) با استفاده از نرم­افزار SPSS و در بخش کمّی از طریق اجراي پرسشنامه­ ماتریسی با استفاده از نرم­افزار EXPERT CHOICE تحلیل شد. برای تعیین روایی در مرحله اعتبارسنجی و کمّی، محتوای چک لیست نظرسنجی و پرسشنامه ماتریسی از نظر قابل فهم بودن، رسابودن و گویا بودن مورد تائید پنج تن از خبرگان دانشگاهی و سازمانی قرار گرفته و برای تعیین پایایی چک لیست، با روش آزمون مجدد، ضریب همبستگی مقدار 85/0 محاسبه شده و در مرحله کمّی، پایایی با تعیین نرخ ناسازگاری در محدوده بین 01/0 تا 03/0، تائید شد. یافته‌ها: نتایج حاکی از آن بوده که توانمندسازهای فرهنگی – اجتماعی صنعت گردشگری، دارای پنج بعد بشرح منابع انسانی، تعامل و مشارکت جوامع محلی، رقابتپذیری، بهسازی اجتماعی و ارزش های فرهنگی و 27 مولفه بوده­است. یافته­های بخش کمّی نشان داد، بعد «منابع انسانی » با وزن نهایی 316/0 دارای اولویت اول و بعد « رقابتپذیری » با وزن نهایی 066/0، کمترین اولویت را دارا بود.