مطالعه و ارزیابی اندیسهای معدنی (اندیس معدنی دره کامو - الگوی مطالعاتی)
نویسندگان
1 دانشگاه آزاد اسلامی
2 دانشگاه فردوسی مشهد
doi
چکیده
آثار و شواهد معدنی به صورت رگه، رگچه، عدسی و کانیهای پراکنده در متن سنگ در بسیاری از مناطق پتانسیل دار رخنمون دارند و بعضاً نشانهای از تودههای کانیساز پنهان میباشند. بررسی این آثار اهمیتی اساسی و بنیادی در طرح و برنامه ریزی اکتشافی دارند که میتوان آن را به عنوان مطالعات توجیهی کرد. این بررسیها اگر به طور صحیح صورت گیرند در طراحی درست و پایین آوردن هزینه اکتشاف و همچنین در بالابردن ضریب اطمینان از به ثمر رسیدن مطالعات اکتشافی تأثیر به سزایی دارند. گاهی زمین شناسان اکتشافی در برخورد با آثار و اندیس های معدنی سلیقه ای عمل میکنند و روشهای مختلفی را مطالعه و ارزیابی برمیگزینند. روش مطالعاتی انتخاب شده باید بتواند حداقل به اهداف زیر جوابی قانعکننده، علمی، منطقی، و مبتنی بر شواهد زمین شناسی و معدنی بدهد. ۱- تشخیص وجود سنگ میزبان مناسب (پتانسیل دار) ۲- تشخیص نوع کانیسازی از نظر منشأ و رابطه با سنگ میزبان ٣- تشخیص عناصر و کانیهای پاراژنز 4- تعیین عیار عناصر و کانیهای تشکیل دهنده کانسنگ ۵- بررسی حضور احتمالی کانیسازی پنهان ٦- تعیین سطح فرسایش فعلی توده ماده معدنی 7- ارائه طرح و روش مناسب جهت اکتشاف اندیس معدنی درۀ کامو (آبسرد) واقع در شمال شهرستان جوشقان قالی به عنوان نمونه و الگویی برای مطالعه و ارزیابی اندیس های معدنی مطرح میگردد. نتایج حاصل از این مطالعه به اکثر سئوالات فوق جواب قانعکننده داده است. روش اعمال شده در ارزیابی اندیس مذکور به طور مستقیم بر حضور مواد کانهساز توام با شواهد زمین شناسی و سنگشناسی و ژئوشیمیایی تکیه دارد. اندیس معدنی دره کامو شامل کانیسازی احتمالی پلیمثال اسکارن، مس مولیبدن، سرب، روی و عناصر نادر است. کانیهای نوع اسکارن مثل گارنت، اپیدوت و هماتیت در کنتاکت آهکهای کرتاسه نشانهای از حضور احتمالی یک توده نفوذی اسیدی همراه با کانیسازی آهن به صورت عدسیهای اسکارنی است. ضرایب به دست آمده از نسبت عناصر فوق کانساری به عناصر تحت کانساری، نشاندهندۀ نزدیکی توده معدنی احتمالی به سطح فعلی توپوگرافی به ویژه در بخش شرقی اندیس مذکور است؛ به عبارت دیگر، توده کانیساز در بخش شرقی پروفیل فرسایش بیشتری نسبت به بخش غربی داشته و به همین دلیل بیرون زدگی اندیس مذکور در این محدوده به مراتب بیشتر از محدوده غربی است.