فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

فرآیند استخراج در جداسازی و خالص‌سازی اجزای موجود در گیاهان بسیار بااهمیت است. برای حصول ترکیب­های طبیعی باارزش، روش­های استخراج مختلفی مطرح شده است که هرکدام از آنها نسبت به روش سنتی استخراج، با توجه به مصرف حلال کمتر، زمان کوتاه‌تر و آلودگی کمتری ایجاد می­کند. در این پژوهش، تأثیر مواد سطح­فعال غیریونی با غلظت‌های مختلف در استخراج رنگزاهای طبیعی روناس، اسپرک و پوست­گردو به روش فراصوت مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که استفاده از مواد سطح­فعال میزان استخراج ترکیبات رنگی موجود در رنگزاهای ذکر شده را بهبود داد. ازآنجاکه ترکیبات رنگی موجود در هر یک از گیاهان رنگی مورد استفاده متفاوت است، بازده استخراج در حضور هرکدام از سطح فعال­ها، متفاوت است. بطوریکه در رنگزای اسپرک در حضور سطح فعال Keol ، فرآیند استخراج به مقدار 60 درصد فرآیند استخراج بهبود یافته است. همچنین، قدرت رنگی نخ های پشمی رنگ شده در حضور سطح­فعال­ها نسبت به نمونه رنگ شده شاهد (بدون سطح فعال) بین ۳۰ تا ۴۴ درصد افزایش یافته­است. نتایج این تحقیق بخوبی نشان می­دهد که می­توان از مواد فعال سطحی غیریونی برای بهبود فرآیند استخراج رنگزاهای طبیعی و میزان رنگزای جذب شده به صورت یکنواخت بر روی نخ‌های پشمی استفاده کرد.