تدوین بسته‌ آموزش روابط والد- فرزندی به شیوه درمان شناختی- رفتاری و تعیین اثربخشی آن بر خودکارآمدی دانش آموزان

نویسندگان

1 استاد گروه روانشناسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

2 دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی تربیتی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

3 استادیار، گروه روانشناسی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

doi
چکیده

این مطالعه با هدف بررسی اثربخشی آموزش روابط والد-فرزندی به شیوه درمان شناختی – رفتاری بر اساس بسته‌ آموزشی تدوین‌شده بر خودکارآمدی فرزندان انجام شد. تحقیق به روش نیمه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل انجام شد. جا معه آماري شامل دانش‌آموزان دوره اول دبیرستان ناحیه یک تبریز در سال تحصيلي 1400-1399 و مادران آن‌ها بود . با توجه به هدف مطالعه 42 نفر از مادران به‌عنوان نمونه آماری در دسترس انتخاب و به‌طور تصادفی در دو گروه 21 نفر (گروه تجربی و کنترل) قرار داده شدند و 42 نفر دانش‌آموز، فرزندان مین مادران به پیروی از مادرانشان در گروه‌های تجربی و کنترل قرار گرفتند. مادران گروه آزمایش، مداخلات آموزشی را مطابق بسته‌ی آموزشی طی 10 جلسه 90 دقیقه‌ای در طول 10 هفته دریافت کردند. خودکارآمدی دانش آموزان با استفاده از پرسشنامه خودکارآمدی بندورا موردسنجش قرار گرفت. پکیج آموزشی با استفاده از مطالعات کتابخانه‌ای/ اسنادی به روش سنتز پژوهی تدوین و روایی آن به روش روایی محتوایی، مدل لاوشه (1975)، نظر جمعی گروه خبرگان تعیین شد. نتایج نشان داد که ضریب کمی شاخص روایی CVI بسته‌ی آموزشی بین 9/0 تا 1 بود که نشان از قابلیت اعتبار آن است. نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که مداخله آموزشی روابط والد- فرزندی به شیوه درمان شناختی- رفتاری با استفاده از بسته‌ آموزشی تدوین‌شده بر خودکارآمدی فرزندان به‌طور معنی‌دار مؤثر بوده است ( 85/43= F ، ). بنابراین می‌توان از مداخلات آموزش روابط والد- فرزند با کمک تکنیک‌های مبتنی بر درمان شناختی-رفتاری برای افزایش و ارتقای خودکارآمدی دانش آموزان استفاده کرد.