فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش حاضر باهدف تعیین اثربخشی درمان شناختی رفتاری (CBT) با رویکرد اسلامی بر تاب آوری و سبک‌های مقابله‌ای دانش‌آموزان انجام شد. روش پژوهش، نیمه آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه آزمایشی و گروه گواه با دوره پیگیری (4 ماهه) بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان پسر دوره دوم متوسطه شهر خوی در سال تحصیلی 1403- 1402 که تعداد آن‌ها 5936 بود. نمونه آماری تعداد ۴۰ نفر از جامعه مذکور بودند که به شیوه تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب و در دو گروه آزمایش و گواه (۲۰ نفر در هر گروه) انتخاب شدند. ابزار جمع‌آوری داده‌ها مقیاس کانر و دیویدسون (2003) و پرسشنامه راهبردهای مقابله‌ای لازاروس و فولکمن (1988) بود که تمام آزمودنی‌ها در مرحله پیش‌آزمون آن را تکمیل کردند. برنامه مداخله‌ای درمان شناختی رفتاری (CBT) با رویکرد اسلامی به گروه آزمایش مدت ۱۰ جلسه 90 دقیقه‌ای آموزش داده شده و در نهایت پس‌آزمون و پیگیری از دو گروه آزمایش و گواه گرفته شد. داده‌ها با استفاده از تحليل واریانس اندازه‌های مکرر تحليل شدند. نتایج نشان داد كه درمان شناختی رفتاری (CBT) با رویکرد اسلامی بر مؤلفه‌های تاب آوری، تصور شایستگی فردی (86/9F=،001/0P=)، اعتماد به غرایز فردی (77/5F=،001/0P=)، تحمل عاطفه منفی (18/11F=،001/0P=)، پذیرش مثبت تغییر (110/8F=،001/0P=) و کنترل و تأثیرات معنوی (14/11F=،001/0P=) و مؤلفه‌های سبک‌های مقابله‌ای، مسئله محور (51/16F=،001/0P=) و هیجان محور (90/21F=،001/0P=) مؤثر بود (01/0>P). همچنین، اثربخشی در مرحله پیگیری 4 ماهه تداوم داشت. نتایج به‌دست‌آمده از این پژوهش، سودمندی و تأثیر درمان شناختی رفتاری (CBT) با رویکرد اسلامی بر تاب آوری و سبک‌های مقابله‌ای دانش آموزان را تائید می‌کند.