تحلیل عوامل مؤثر در تدوین سیاست‌های حمل‌ونقل شهری بر اساس شاخص‌های شهر ایمن در ارومیه

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری شهرسازی، گروه معماری و شهرسازی، واحد بین المللی ارس، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

2 استادیار گروه شهرسازی و معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

3 استادیار گروه معماری و شهرسازی، واحد ایلخچی، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلخچی، ایران.

4 استادیار گروه معماری و شهرسازی، واحد ایلخچی، دانشگاه آزاد اسلامی، ایلخچی، ایران

doi
چکیده

هدف این پژوهش تحلیل عوامل مؤثر در تدوین سیاست‌های حمل‌ونقل شهری بر اساس شاخص‌های شهر ایمن در شهر ارومیه بود. در جهت رسیدن به هدف پژوهش از روش تحقیق ترکیبی (کمی و کیفی) استفاده شد. در بخش کیفی با بهره‌گیری از نرم‌افزار مکس کیودا ، داده‌های مصاحبه با 20 نفر از خبرگان تحلیل موضوعی شد. در بخش کمی، پرسشنامه‌ای مبتنی بر یافته‌های کیفی با 384 نفر از شهروندان که بر اساس فرمول کوکران با سطح خطای 5 درصد به‌دست‌آمده است که داده‌ها با نرم‌افزار اس پی اس اس و اسمارت پی ال اس برای آزمون مدل ساختاری به کار گرفته شد. یافته‌ها نشان داد که مهم‌ترین عوامل مؤثر در تدوین سیاست‌های حمل‌ونقل شهری بر اساس شاخص‌های شهر ایمن در ارومیه در قالب چهار بعد اصلی شناسایی شدند. در بخش کیفی، ابعاد کالبدی (۴.۷۲)، زیست‌محیطی (۴.۵۶)، اجتماعی‑ فرهنگی (۴.۵۰) و اقتصادی (۴.۲۸) اولویت‌بندی شدند و مدل پارادایمی جامعی شامل شرایط زمینه‌ای، مداخله‌گر، علی، راهبردها و پیامدها طراحی شد. در بخش کمی، میانگین رضایت شهروندان از مؤلفه‌های زیست‌محیطی (۳.۷۴) و کالبدی (۳.۶۹) بالاتر از سطح متوسط و از مؤلفه اقتصادی (۳.۳۸) پایین‌تر بود. همچنین، نتایج مدل‌سازی معادلات ساختاری تأثیر مثبت و معنادار تمامی ابعاد چهارگانه بر شهر ایمن را تأیید نمود که در آن بُعد کالبدی با ضریب مسیر ۰.۸۵۷ بیشترین اثر را داشت. درنتیجه، تحقق شهر ایمن در ارومیه مستلزم اتخاذ رویکردی یکپارچه است که اولویت را به بهبود زیرساخت‌های فیزیکی و زیست‌محیطی داده و هم‌زمان با تقویت ابعاد اجتماعی‑ فرهنگی و اقتصادی همراه باشد.