واکاوی چگونگی شکلگیری نخستین هتلهای بین المللی در اروپا و ایران (نمونه موردی اواخر قاجار تا 1357)
نویسندگان
1
2 عضو هیئت علمی و استاد گروه معماری، واحد تهران مرکز، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
3 هیات علمی
doi
چکیده
واکاوی در روند شکلگیری نخستین هتلهای بینالمللی در اروپا و ایران (اواخر قرن هجدهم تا ۱۳۵۷ شمسی) با بیان مسئله تفاوت بنیادین مسیرهای مدرنیزاسیون ارگانیک و خصوصیمحور در اروپا در برابر وارداتی و دولتیمحور در ایران— را برجسته میسازد که منجر به پایداری نهاد هتلداری در غرب و ناپایداری یا تغییر کاربری آن در ایران شد. هدف پژوهش روشن کردن چگونگی تأثیر ساختار قدرت، اقتصاد و روابط بینالملل بر زمانبندی، عوامل محرک، الگوهای معماری و کارکرد اجتماعی-سیاسی این نهاد از طریق تحلیل تطبیقی است. سؤال اصلی بر این تمرکز دارد که چرا اروپا یک قرن زودتر به هتلداری بینالمللی دست یافت و چگونه تفاوتهای ساختاری بر کارکردگرایی، بینامتنیت و فرهنگ هتل تأثیر گذاشت. روش تحقیق کیفی و تطبیقی-تاریخی با بهرهگیری از تحلیل اسنادی، تحلیل معماری (پلانها و مقاطع با نرمافزارهای تخصصی)، تحلیل نشانهشناختی و فرهنگی بر روی 13 هتل کلیدی (۸ اروپایی و 5 ایرانی) انجام شد. یافتهها نشان داد که هتلهای اروپایی با کارکردگرایی واقعی، بینامتنیت تولیدی و فرهنگ مصرفی پایدار به صنعتی جهانی تبدیل شدند، در حالی که هتلهای ایرانی با شبهکارکردگرایی نمایشی، بینامتنیت مصرفی-هیبرید و کارکرد فرهنگی محدود به نمایش قدرت ملی باقی ماندند. نتیجهگیری تأکید دارد که نهادهای مدرن بدون همخوانی با زمینه اجتماعی-فرهنگی محکوم به هیبرید ناتمام و ناپایداری هستند در حالی که هتلهای ایرانی با شبهکارکردگرایی نمایشی، بینامتنیت مصرفی-هیبرید و کارکرد فرهنگی محدود به نمایش قدرت ملی باقی ماندند.
