بررسی تطور معنایی زینت در روایات تفسیری شیعه

doi
چکیده

در این پژوهش با استفاده از روشی توصیفی- تحلیلی، به واکاوی تطور معنایی واژه «زینت» در روایات تفسیری شیعی پرداخته شده و نشان داده است که این واژه، از مفهومی گسترده و چندلایه برخوردار بوده است. در قرون نخستین در روایات تفسیری شیعه، «زینت» معنایی فراتر از آرایش ظاهری داشته و ابعاد مادی، معنوی، طبیعی و اکتسابی را در بر می‌گرفته است. در قرون متأخر، به‌ویژه قرن دهم، معنا به سمت مصادیق عینی‌تر چون زیورآلات و آرایش بیرونی متمایل شده، اما در دوره‌های معاصر نوعی بازگشت به جامعیت اولیه با تأکید بر زینت طبیعی مشاهده می‌شود. با این وجود، بررسی آیه ۳۱ سوره نور بیانگر آن است که واژه زینت در ذیل و قسمت پایانی این آیه، ناظر بر زینت‌های عارضی مانند خلخال است و نمی‌توان در سرتاسر آیه، آن را به زینت طبیعی بدن تفسیر کرد؛ چرا که چنین برداشتی با سیاق آیه، هدف آیه و شواهد روایی ناسازگار است.