طراحي و اعتبارسنجی مدل سوگيري هاي شناختي در تصميم گيري مديران نظام سلامت
نویسندگان
1 استادیار،گروه مدیریت، واحد بیرجند، دانشگاه آزاد اسلامی، بیرجند، ایران.
2 دانشجوی دکتری،گروه مدیریت، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بیرجند، بیرجند، ایران
3 استادیار، گروه مدیریت، واحد بیرجند، دانشگاه آزاد اسلامی، بیرجند، ایران
4 استادیار،گروه مدیریت، واحد بیرجند، دانشگاه آزاد اسلامی، بیرجند، ایران.
doi
10.71677/thr.2026.1215649چکیده
زمینه و هدف: سوگیری شناختی، تصمیمات مدیران را با توجه به اطلاعاتی که با دیدگاه آنها سازگاری دارد، تحت تاثیر قرار میدهد. هدف این پژوهش، طراحي و اعتبارسنجی مدل سوگيري هاي شناختي در تصميم گيري مديران نظام سلامت می باشد. روش تحقیق: روش تحقیق، از نوع آمیخته می باشد. استراتژی تحقیق در بخش کیفی از نوع تحلیل مضمون و در بخش کمی، از نوع پیمایشی می باشد. در بخش کیفی، مشارکت کنندگان، مدیران تصمیم گیرنده در حوزه نظام سلامت بودند و روش نمونه گیری، هدفمند و گلوله برفی به تعداد 12 نفر بود. در بخش کمی، حجم نمونه شامل 97 نفر از مدیران دانشگاه علوم پزشکی مشهد بودند. یافته ها: یافته های تحقیق در بخش کیفی دربرگیرنده 4 مضمون فراگیر به نام های سوگیری مبتنی بر شرایط محیطی، سوگیری مبتنی بر شرایط سازمانی، سوگیری مبنی بر شرایط فردی، سوگیری مرتبط با پردازش اطلاعات و ده مضمون و 107 مضمون پایه بود. یافته های بخش کمی نشان داد که مدل تحقیق از اعتبار لازم برخوردار است. نتیجه گیری: بر اساس یافتهها، سوگیریهای شناختی میتوانند بهعنوان «دامهای تصمیمگیری» عمل کرده و مسیر انتخابهای مدیران نظام سلامت را بهطور معناداری تحت تأثیر قرار دهند. ترکیب بینشهای روانشناسی شناختی و اصول مدیریت سلامت میتواند راهنمای عملی سیاستگذاران و مدیران برای بهبود کیفیت تصمیمات، کاهش خطاهای راهبردی، و ارتقای اثربخشی سیاستهای سلامت باشد.
