پیش‌بینی اختلال شخصیت مرزی براساس عزت‌نفس و تنظیم هیجان به واسطه‌ی اضطراب و راهبردهای مقابله‌ای نوجوانان

نویسندگان

1 گروه روانشناسی، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

2 استادیار گروه روان‌شناسی، دانشکده‌ی علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

3 دانشجوی ارشد روان شناسی

doi
چکیده

اختلال شخصیت مرزی در نوجوانی با ناپایداری هیجانی، تکانشگری و آشفتگی روابط همراه است و شناسایی عوامل روان‌شناختی زمینه‌ساز آن می‌تواند به پیشگیری زودهنگام کمک کند. عزت‌نفس پایین و نقص در تنظیم هیجان از مهم‌ترین مؤلفه‌هایی‌اند که زمینه افزایش حساسیت به تهدید، تجربه اضطراب و انتخاب سبک‌های مقابله‌ای ناکارآمد را فراهم می‌سازند. هدف این پژوهش پیش¬بینی اختلال شخصیت مرزی براساس عزت‌نفس و تنظیم هیجان به واسطه‌ی اضطراب و راهبردهای مقابله¬ای نوجوانان بود. برای این منظور طی یک پژوهش توصیفی از نوع همبستگی ،331 دانش¬آموز مقطع متوسطه به روش نمونه گیری طبقه¬ای انتخاب و از نظر عزت‌نفس، تنظیم هیجان، راهبردهای مقابله¬ای، اختلالات هیجانی مرتبط با اضطراب، و شخصیت مرزی ارزیابی شدند. نتایج تحلیل عاملی و مدل‌یابی معادلات ساختاری نشان داد که اختلال شخصیت مرزی نوجوانان با توجه به عزت‌نفس و تنظیم هیجان آنان با میانجی‌گری اضطراب و راهبردهای مقابله¬ای قابل پیش‌بینی است (001/0 > P). مدل برآورد شده به کمک شاخص‌های برازش در مدل معادلات ساختاری مطلوب به دست آمد (97/0 = NFI، 88/0 = GFI، 92/0 = CFI و 021/0 = RMSEA). بنابراین می¬توان نتیجه گرفت که متغیرهای عزت‌نفس، تنظیم هیجان، اضطراب، و راهبردهای مقابله¬ای در بروز اختلال شخصیت مرزی نوجوانان اثر دارد. اختلال شخصیت مرزی می‌تواند با متغیرهای زمینه‌ای روان‌شناختی همانند عزت‌نفس، تنظیم هیجان، و مقابله پیش‌بینی گردد. این بدان معناست که هر اندازه که فرد عزت‌نفس کمتر داشته باشد احتمال این‌که چنین اختلالاتی در او بروز کند بیشتر است.