فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در‌ طول تاریخ همواره به‌منظور گرامیداشت و ثبت وقایع دارای ارزش مانند موضوعات و شخصیت‌ها، بناهای‌ یادمانی شکل می‌گرفت. توجه به فرم‌کالبدی برای درگیر نمودن حواس افراد بازدید‌کننده یک رکن اصلی در طراحی این بناها بوده و یکی از راه‌های ایجاد ایجاز در آن، بهره‌گیری از الگوهای‌هندسی برای ایجاد احساس خوشایند در مخاطب‌فضایی است؛ از‌ این‌رو، پژوهش پیش‌رو با هدف تبیین، استخراج و ارزیابی نظام‌های تناسباتی ‌هندسی در بناهای ‌آرامگاهی معاصر ایران، انجام شده ‌است. با بررسی 26 مقاله موردی از مقالات ایرانی و خارجی مرتبط با معرفی و نحوه ترسیم الگوهای تناسب ‌هندسی در آثار معماری متفاوت، این پژوهش با رویکرد کیفی و بهره‌مندی از روش توصیفی – تحلیلی و مبتنی‌بر مطالعات کتابخانه‌ای و پایگاه‌های ‌‌‌داده به ارزیابی نمونه‌ها با استفاده از تحلیل‌ هندسی – ترسیمی پرداخته ‌است. پس از شناسایی 9 مولفه (با ماهیت تحلیل محتوا و از‌طریق مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با نمونه‌گیری هدفمند از 20 نفر از خبرگان)، فرآیند ارزیابی در 5 نمونه شاخص (برگزیده با روش دلفی) صورت پذیرفت. یافته‌ها نشان می‌دهد، استفاده آگاهانه از تکنیک‌های گذشته با خلاقیت معمار، در به‌کارگیری الگوهای ‌هندسی برای تشکیل کالبد بنا یکی از راهکارهای مهم در زمینه فرآیند ‌طراحی است. ظهور هر یک از این تناسبات در ترسیمات پژوهشگر و مطابق با یافته‌های تحقیق، بیانگر نقش اساسی آن در امر ‌طراحی و مطلوبیت بنا بوده و البته کاربرد نادرست یا افراطی آن می‌تواند، منجر به آشفتگی شکلی و تضعیف معنا شود. جهت احیا و الگوبرداری از ظرفیت‌های معماری منطبق با اصول هندسی، می‌توان با شناسایی ویژگی‌های همنشینی ارکان طراحی معماری این بناها، با الهام از نحوه ترسیمات محقق بهره ‌جست.