پایش سواد دیجیتالی دانشجویان تحصیلات تکمیلی بر اساس عناصر چارچوب صلاحیتهای سواد دیجیتالی یونسکو
نویسندگان
1 گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشگاه زابل، زابل. ایران.
2 گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشگاه زابل، زابل. ایران.
doi
10.22059/jlib.2024.370073.1718چکیده
هدف: هدف پژوهش حاضر ارزیابی، مقایسه و تحلیل سواد دیجیتالی دانشجویان تحصیلات تکمیلی بر اساس چارچوب صلاحیتهای سواد دیجیتالی یونسکو است. روش پژوهش: پژوهش از نظر رویکرد آمیخته و از نظر هدف کاربردی است و در قالب پیمایش و با روش توصیفی- تحلیلی انجام شده است. بخش کیفی با تحلیل محتوای کیفی عناصر چارچوب سواد دیجیتالی یونسکو و با ابزار سیاههوارسی با تکیه بر تکنیک گال؛ و بخش کمی با استفاده از نسخه 25 نرمافزار اسپیاساس و آزمونهای تیتست تکنمونهای و لوین انجام شده است. دادههای کمی با ابزار پرسشنامه گردآوری شده و جامعه آماری پژوهش دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه سیستان و بلوچستان در دو حوزه علوم انسانی و علوم پایه بودند که پس از محاسبه واریانس با روشهای نمونهگیری سهمیهای در دسترس و غیرتصادفی 148 نفر برآورد شد. یافتهها: از بخش کیفی پژوهش 5 مؤلفه اصلی به عنوان مؤلفههای اصلی چارچوب سواد دیجیتال یونسکو حاصل آمد که از میان آنها بر اساس نتایج بخش کمی میزان تسلط جامعه پژوهش به مؤلفه «دیجیتال پژوهی» با بیشترین میانگین (217/3) در حد متوسط و «مؤلفه ایمنی محیط دیجیتال» (3552/) با کمترین میزان میانگین در حد کم ارزیابی شده است. نتایج آزمون لوین (635 /0) میان سطح سواد دیجیتالی جامعه پژوهش در دو حوزه علوم انسانی و علوم پایه تفاوت معناداری را نشان نداد. نتیجهگیری: نتایج حاصل از این پایش میتواند در توجه جدیتر و گنجانده شدن صریحتر مؤلفههای مهارتهای سواد دیجیتالی در برنامههای آموزشی دانشگاهها مؤثر واقع شود. رهآورد توجه به این مهم آموزش مستمر و روزآمد مهارتهای سواد دیجیتالی به دانشجویان و ایجاد زمینه توانمندسازی مخاطبان بر اساس دستورالعملها و چارچوبهای نوین بینالمللی خواهد بود.