ویژگی‌های ساکاد دو گونه Callithrix jacchus و Callithrix penicillata از خانواده مارموست به عنوان مدل آزمایشگاهی در تحقیقات بینایی

نویسندگان

1 استادیار، گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

2 دانشجوی دکتری فیزیولوژی جانوری، گروه زیست‌شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

doi
10.30468/jsums.2023.1558
چکیده

زمینه و هدف: عملکرد مارموست معمولی در حرکات ساکادیک چشم، مشابه انسان و میمون ماکاک به‌عنوان مدل مرسوم در تحقیقات بینایی می‌باشد و به لحاظ فیلوژنتیک، به‌عنوان یک نخستی حد واسط در سیر تکاملی بین جوندگان و میمون ماکاک قرار دارد. بنابراین با توانمندی‌های شناختی بالا و پتانسیل استفاده از روش‌های مولکولی، گزینه مناسبی برای استفاده در تحقیقات می­باشد. در این مطالعه، سنجش ویژگی‌های حرکات ساکادیک چشم در دو گونه از خانواده مارموست بررسی شد.مواد و روش­ها: دو قلّاده مارموست معمولی و یک قلّاده مارموست گوش‌سیاه پس از جراحی کاشت قطعه نگهدارنده سر و آموزش در تکالیف رفتاری برای سنجش ویژگی‌های حرکات ساکادیک چشم بررسی شدند. پس از استخراج ساکادها، شاخص‌های بزرگی، سرعت، طول مدت و فاصله بین ساکادها برای مقایسه مورد استفاده قرار گرفت. برای مقایسه داده‌ها از میزان هم‌پوشانی نمودارهای ستونی و جعبه‌ای به همراه آزمون‌های آماری استفاده گردید.یافته­ها: در تمامی ویژگی‌های موردسنجش، هم‌پوشانی بسیاری بین نمودارهای ستونی و جعبه‌ای بین پراکنش داده‌های ساکاد در هر سه حیوان مشاهده شد اما مقایسه آماری داده­ها نشان‌دهنده تفاوت معنی‌دار بین ویژگی‌های ساکاد در آن‌ها می‌باشد (P<0.001)..نتیجه‌گیری: علی‌رغم تفاوت‌های فردی، مشابهت در ویژگی‌های ساکادیک چشم در دو گونه مارموست معمولی و گوش‌سیاه، نشان‌دهنده امکان استفاده از هر دو گونه در تحقیقات بینایی است.

کلیدواژه‌ها