واکاوی ادراک جوانان از تجربه طلاق: مطالعهی کیفی در شهر تهران
نویسندگان
1 استادیار سلامت و رفاه اجتماعی، مرکز تحقیقات سالمندی، دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی
2 دانشیار جمعیتشناسی دانشگاه تهران و محقق موسسه مطالعات جمعیتی کشور
3 استادیار جامعهشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید بهشتی
doi
10.22059/ijsp.2016.63789چکیده
با توجه به افزایش طلاق در سالهای اخیر بویژه در میان زوجین جوان، مقاله پیشرو با استفاده از رویکرد امیک در چارچوب تفسیرگرایی اجتماعی به واکاوی ادراک و تجربه جوانان از فرایند و پیامدهای طلاق میپردازد. با استفاده از نمونهگیری هدفمند با حداکثر تنوع، و معیار اشباع نظری با 25 مشارکتکننده مرد و زن مطلقه 20 تا 30 سال در شهر تهران مصاحبه عمیق کیفی انجام گرفت. نتایج مطالعه در چهار محور دلایل و بسترهای طلاق، نگرش به طلاق قبل از اقدام، مسائل و چالشهای فرایند طلاق، و پیامدها و مسائل اجتماعی بعد از طلاق ارائه شده است. بر اساس نتایج، آسیبپذیری زنان در فرایند طلاق (قبل، حین، و بعد از طلاق) بیشتر از مردان است. زنان در مقایسه با مردان، از مسائل عاطفی، اجتماعی و اقتصادی بیشتری رنج میبرند. بطور کلی، نتایج پژوهش بیانگر فرایندی، چندبعدی و بافتارمندی طلاق در ایران است. طلاق به عنوان یک فرایند چندمرحلهای است؛ عوامل و بسترهای مختلفی در دوره قبل از طلاق (یا تصمیمگیری)، حین طلاق (اقدام به طلاق)، و بعد از طلاق (انطباق و سازگاری با شرایط جدید) آن را شکل میدهند. در نتیجهگیری مقاله میتوان گفت رخداد طلاق در خلأ شکل نمیگیرد، بلکه در یک بافتار اجتماعی- فرهنگی رخ میدهد که هم فرآیندها و هم پیامدهای طلاق را تحت تأثیر قرار میدهد.