فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از فرقه‌های موثر در تاریخ صدر اسلام خوارج است. آنها در دوره امویان ضربه‌های سختی را تحمل کردند و با کاهش قدرت و نفوذشان در سرزمین‌های مرکزی خلافت به سرزمین‌های دورتر نظیر شمال آفریقا روی آوردند.گروه‌هایی از ساکنان شمال آفریقا اندیشه های سیاسی بعضاٌ افراط‌گرایانه خوارج را پذیرفته و در بخش‌هایی از این ناحیه موفق به تشکیل حکومت شدند. در بررسی این مساله که این وضعیت با چه فرایندی صورت گرفته و زمینه و علل پذیرش افکار سیاسی و اجتماعی خوارج چه بوده این نتیجه حاصل شد که هماهنگی اندیشه‌ها و باورهای ضد اقتدارگرایانه خوارج با آرمان‌ها و انگیزه های بربرها، بدرفتاری با بربرها که موجب آمادگی آنان برای پذیرش آموزه های مبتنی بر عدالت و آزادی شده بود، قیام در برابر ستمی که از سوی والیان اموی بر آنان صورت گرفت، زمینه‌ساز پذیرش دعوت خوارج از سوی بربرها و بسط اندیشه‌های سیاسی اجتماعی خارجیگری در شمال آفریقا به حساب می آید.