فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در این مقاله دیدگاههای دو متفکر دینی یعنی فیض کاشانی که پرورش یافته در حوزه حکمت متعالیه است و شلایرماخر اندیشمندی از تفکر فلسفی غرب درباره دین ، خدا و انسان با رویکردی تطبیقی مورد بررسی قرار گرفته ، با این هدف که از طریق بازخوانی افکار ونگرش این دو فیلسوف چگونه می توان به شناخت نحوه فهم انسان از متون مقدس پی برد.علی رغم تفاوت هایی چند در مبانی ، روش ، مسائل و اهداف تفکر فلسفی و دینی فیض و شلایرماخر ، هر دو متفکر می کوشند بر اساس نوعی نسبت سنجی میان انسان و حقیقت وجود به شیوه های تأویل متون و شناخت حقیقت آدمی بپردازند. تشابهی که در رویکرد هر دو متفکر به چشم می خورد این است که اولاً بر اساس مبانی دینی- اسلام و مسیحیت – و ثانیاً با توجه به وجهه معنوی انسان به تبیین ابعاد مختلف تفسیرهای عمیق از متون مقدس پرداخته و مشترکاً می گویند انسان تنها موجودی در عالم است که به تناسب عملکردهای ایمانی و اخلاقی خود می تواند با حقایق عالم مرتبط باشد و در این صورت همواره دستی وجود دارد که او را هم در بعد هستی شناختی و هم معرفت شناختی بالا بکشد. بنابراین فیض و ماخر هر دو تأویل متون مقدس را باور دارند ، ولی یکی این تأویل را فقط از مجرای معصومین (ع) می داند و لاغیر و دیگری آن را به واسطه عقل بشری.