بررسی سطح سواد دادهای دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه تبریز و عوامل مؤثر بر آن
نویسندگان
1 گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
2 گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
3 گروه علم اطلاعات و دانششناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
doi
10.22059/jlib.2023.356284.1673چکیده
هدف: این پژوهش با هدف بررسی سطح سواد دادهای دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه تبریز و عوامل مؤثر بر آن انجام شده است.روششناسی: این پژوهش با توجه به هدف پژوهش، کاربردی بوده و از نظر نوع، نحوه گردآوری دادهها و تجزیهوتحلیل اطلاعات، توصیفی-پیمایشی است. جامعة مورد مطالعه این پژوهش، دانشجویان تحصیلات تکمیلی دانشگاه تبریز بود که 6702 دانشجو ارزیابی شدند. طبق جدول کرجسی و مورگان (1970) تعداد 363 دانشجو به عنوان حجم نمونه برآورد شد. روش نمونهگیری به صورت طبقهای تصادفی است. ابزار به کار رفته در این پژوهش پرسشنامه حاصل پژوهش قنبری (1398) است که هدفگذاری این ابزار بر اساس ابعاد درک داده، جمعآوری و سازماندهی، مدیریت، ارزیابی و استفاده از دادهها طراحی شده بود. همچنین، برای تجزیهوتحلیل دادهها از آزمونهای آماری کروسکال-والیس و یومان-ویتنی و ضریب همبستگی اسپیرمن استفاده شد.یافتهها: نتایج پژوهش نشان داد که سطح سواد دادهای دانشجویان مشارکتکننده در پژوهش برای پرسشهای مربوط به سواد دادهای 0967/4 و در حد خوبی قرار دارد. به علاوه، مشخص شد که تفاوت معناداری در سطح سواد دادهای دانشجویان از نظر متغیرهایی چون جنسیت، حوزه علمی و رشته تحصیلی وجود ندارد. با وجود این، نتایج این پژوهش نشان داد که تفاوت معناداری در سطح سواد دادهای دانشجویان مورد بررسی از نظر متغیرهایی چون بازههای مختلف سنی، مقطع تحصیلی ارشد و دکتری و همچنین بین انتخاب یا عدم انتخاب واحد پروپوزال و مراحل مختلف تدوین و نگارش پایاننامه وجود دارد. همچنین، علاوه بر عوامل زمینهای مؤثر بر سطح سواد دادهای، رابطه معناداری میان برگزاری کلاسهای دانشگاهی، کارگاههای آموزشی و کلاسهای غیررسمی و سطح سواد دادهای دانشجویان مشاهده شد.نتیجهگیری: بر مبنای نتایج این پژوهش، میتوان گفت که با توجه به تفاوت معنادار در سواد دادهای در بین دانشحویان مقاطع مختلف تحصیلی، و دانشجویانی که وارد مرحله پایاننامه/رساله شدهاند و وجود رابطه معنادار میان دورههای آموزشی سپری شده توسط دانشجویان و میزان سواد دادهای آنها، باید بر تقویت دورههایی که باعث درگیری عملی دانشجو در پایاننامه/رساله میشود در راستای افزایش سطح سواد دادهای آنها اهتمام لازم در دانشگاههای مختلف کشور وجود داشته باشد.