ارزیابی جایگاه علمی جمهوری اسلامی ایران در میان کشورهای منطقه برمبنای دادههای سال 2010 تا 2020
نویسندگان
1 عضو هیئت علمی، مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، تهران، ایران
doi
10.22059/jlib.2023.358236.1686چکیده
هدف: پژوهش حاضر تلاش دارد با رویکرد علمسنجی، جایگاه علمی جمهوری اسلامی ایران را در ابعاد و شاخصهای مختلف و در مقایسه با کشورهای منطقه مشخص کند. روش پژوهش: این پژوهش از نظر هدف، کاربردی؛ به لحاظ رویکرد، کمّی بوده و از نظر شیوه گردآوری دادهها در دسته تحقیقات توصیفی جای میگیرد. این مطالعه تلاش دارد با رویکرد علمسنجی و شاخصهای مرتبط، به ارزیابی جایگاه جمهوری اسلامی ایران در ابعاد و شاخصهای علمی طی سالهای 2010 تا 2020 و در مقایسه با برخی کشورهای منطقه بپردازد.یافتهها: یافتههای پژوهش حاکی از آن است که جمهوری اسلامی ایران در ابعاد مختلف علمی و در سالهای مورد مطالعه، جایگاههای متفاوتی را احراز کرده است. طی سالهای مورد مطالعه، کیفیت آثار علمی کشور در عرصه بینالمللی بیش از کمیت آن رشد کرده است. سه کشور رژیم اشغالگر قدس، عربستان و ترکیه رقبای اصلی ایران در این زمینه هستند.نتیجهگیری: نتایج تحقیق حاضر نشان میدهد در دوران اخیر، در شاخصهای مورد مطالعه در ایران پیشرفتهای زیادی به وقوع پیوسته است. رشد شاخص تعداد پژوهشگران پراستناد، گویای آن است که در بعد توانمندی انسانی، قابلیتهای خوبی در کشور وجود دارد؛ اما از نظر برقراری ارتباطات بینالمللی به منظور اجرای برنامههای پژوهشی مشترک، نسبت به سایر کشورهای مورد مطالعه، ضعیفتر عمل کرده است. تعداد مجلات نمایه شده ایران در پایگاه استنادی وب آو ساینس در مقایسه با برخی از کشورهای منطقه پایینتر است. در بعد حوزههای پژوهشی نوظهور نیز کشورهایی هستند که موقعیت بهتری نسبت به کشور ما دارند و توانستهاند در مسیر علم جهانی و حوزههای موضوعی سرآمد به فعالیت علمی بپردازند. یکی از ابعادی که کشور در آنها خوب عمل کرده برنامهریزی برای ارتقای وضعیت آموزشی و پژوهشی دانشگاههای خود و ورود آنها به نظامهای ارزیابی بینالمللی بوده است.