شرایط تداخل مجازاتها در صورت بروز تعدد انواع مختلف جرایم در حقوق جزای ایران
نویسندگان
1 استادیار، گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحد دامغان، دانشگاه آزاد اسلامی، دامغان، ایران(نویسنده مسئول)
2 استادیار، گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحد دامغان، دانشگاه آزاد اسلامی، دامغان، ایران
3 دانشجوی دکتیری، گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحد دامغان، دانشگاه آزاد اسلامی، دامغان، ایران
doi
10.30510/psi.2022.330675.3135چکیده
قانونگذار در نظام جزایی شرایطی را پیشبینی نموده که بر اساس آن ممکن است برخی جرایم بصورت متعدد از سوی مجرم ارتکاب یابند یا طی شکلگیری یک روند از فعالیت مجرمانه جرمهای متعددی صورت پذیرفته باشد. در این صورت بر اساس نص قانون لازم است امکان رسیدگی به هر کدام از جرایم فراهم گردد و مجازاتهای در نظر گرفته شده در صورت تداخل مانع نفوذ هم نگردند. مقالۀ حاضر با رویکرد توصیفی-تحلیلی به شرایط تداخل مجازاتها در صورت بروز تعدد جرایم در حقوق جزای ایران پرداخته است. بر اساس نتایج این تحقیق مفهوم تعدد جرم را باید بر اساس این موقعیت بازشناخت که متهم بیش از یک جرم را مرتکب شده باشد ضمن اینکه شرط صحت و واقعیتِ چنین مفهومی آن است که متهم قبل از رسیدگی به این جرایم، پیشتر در هیچ محکمهای از جهت هیچ کدام از این جرایم مورد رسیدگی و محاکمه واقع نشده باشد. لذا بنظر میرسد نمیتوان جرایمی را که با فاصله زمانی زیاد از سوی شخص حقیقی واحدی صورت میگیرد را مصداق درستی برای تعدد جرایم دانست و در مورد آن از تداخل مجازاتها صحبت کرد. هرچند تعدد جرایم بر مسئله تکثیر مجازاتها تأثیر مستقیم دارد اما نمیتوان صرفِ تعدد جرم را مؤثر بر افزایش مجازات یا تشدید آن دانست؛ با این حال بر اساس پیش بینی قانونگذار تعداد جرایم میتواند با تعداد مجازاتها رابۀ مستقیم داشته و مشخصاً بر آن تأثیر بگذارد. با این حال برخی از جرایم مستوجب حد قابلیت جمع و تداخل مجازات در قوانین را دارند.