روند انسانی شدن حقوق بین‌الملل دریاها در پرتو اصل منع اعاده: پرونده هیرسی جاما

نویسندگان

1 دانشیار، گروه حقوق عمومی و بین‌الملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 مرکز پژوهشی حوضه اقلیمی خزر. دانشگاه مازندران. بابلسر. ایران

doi
10.22059/jplsq.2019.283905.2054
چکیده

سوء استفاده از حقوق بشر در دریا به‌عنوان مسئله‌ای مهم نادیده انگاشته می‌شود. از آنجا که رعایت نکردن حقوق بشر در دریا به ملموسی آنچه در خشکی اتفاق می‌افتد نیست، ازاین‌رو توجه چندانی از جامعة بین‌المللی دریافت نمی‌کند. به‌طور قطع دولت‌ها به رعایت حقوق بشر در سرزمین‌هایشان متعهدند، اما در مورد جایگاه آن در دریا یا رعایت حقوق بشر توسط دولت‌ها در مناطق دریایی‌شان هیچ‌گونه مقرره‌ای وجود ندارد. با توسعة فعالیت‌های دریایی امکان برخورد قواعد دریایی با سایر رژیم‌های حقوق بین‌الملل وجود دارد که مهم‌ترین رژیمی که با آن در تقابل است، حقوق بشر است. تقابل حقوق دریاها با حقوق بشر را می‌توان به دید فرصتی برای توسعة حقوق بین‌الملل نگریست تا بتوان هرچه بیشتر حاکمیت قانون را در آن توسعه داد. موارد متعدد بسیاری وجود دارد که حقوق بشر و حقوق دریاها با یکدیگر در ارتباط‌اند. پروندة هیرسی نمونة جالبی در این مورد است. هدف از حقوق دریاها تنظیم روابط دولت‌ها در دریاست، اما قصد ما آن است تا خلاف جهت حرکت کنیم و از ارتباط بین فرد و دولت در این عرصه از منظر رویة قضایی و انسانی شدن حقوق دریاها سخن بگوییم.