پیشبینی رفتارهای خودآسیب رسان بر اساس تنظیم شناختی هیجان، حساسیت به طرد و سبکهای دلبستگی در نوجوانان دارای رگههای اختلال شخصیت مرزی
نویسندگان
1
2
doi
10.71610/psych.2026.1217862چکیده
پژوهش حاضر با هدف پیشبینی رفتارهای خودآسیبرسان بر اساس تنظیم شناختی هیجان، حساسیت به طرد و سبکهای دلبستگی در نوجوانان دارای رگههای اختلال شخصیت مرزی انجام گرفت. روش این پژوهش توصیفی-همبستگی بود. جامعه آماری شامل دانشآموزان مقطع متوسطه دوم شش منطقه از شهر تهران به تعداد ۷۲۴۲۵ نفر در سال ۱۴۰۴ بود که ۱۳۵۸ نفر به روش نمونهگیری خوشهای چندمرحلهای وارد پژوهش شدند. در نهایت دادههای ۳۰۲ نفر با رگههای اختلال شخصیت مرزی پس از غربالگری مورد تحلیل قرار گرفت. ابزارهای گردآوری دادهها شامل پرسشنامه اختلال شخصیت مرزی (لیشنرنینگ، ۱۹۹۹)، پرسشنامه رفتارهای خودآسیبرسان (سانسون و ویدرمن، ۱۹۹۸)، پرسشنامه تنظیم شناختی هیجان (گارنفسکی و کراج، ۲۰۰۶)، پرسشنامه حساسیت به طرد (داونی و فلدمن، ۱۹۹۶) و پرسشنامه سبک دلبستگی (کالینز و رید، ۱۹۹۰) بود. دادهها با رگرسیون چندمتغیره در نرمافزار SPSS نسخه ۲۶ تحلیل شدند. یافتهها نشان داد که حساسیت به طرد (۱۲۸/۰=Beta، ۰۱۸/۰= p)، راهبردهای ناسازگارانه تنظیم شناختی هیجان (۱۷۶/۰Beta= ، ۰۰۲/۰=p) و سبک دلبستگی اضطرابی (۲۸۰/۰ Beta=، ۰۰۱/۰= p) پیشبینیکننده معنادار رفتارهای خودآسیبرسان هستند. راهبردهای سازگارانه تنظیم شناختی هیجان (۱۲۷/۰-=Beta،۰۲۰/۰= p)، پیش بینی کننده معکوس رفتارهای خود آسیب رسان بود. سبک دلبستگی نزدیکی (۰۵۶/۰Beta=، ۲۹۷/۰=p) و سبک دلبستگی وابستگی (۰۸۷/۰Beta=، ۱۱۸/۰=p) نتوانستند رفتارهای خود آسیب رسان نوجوانان را پیش بینی کنند. از این یافتهها میتوان نتیجه گرفت برای پیشگیری و کاهش رفتارهای خودآسیبرسان در نوجوانان دارای رگههای اختلال شخصیت مرزی، لازم است در مداخلات درمانی بر کاهش حساسیت به طرد، اصلاح راهبردهای ناسازگارانه تنظیم هیجان و کار بر روی الگوهای دلبستگی اضطرابی تمرکز شود.
