حق حیات در پرتو معنای حیات:امکان یا امتناع

نویسندگان

1 استاد گروه حقوق عمومی و بین‌الملل، دانشکدة حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری حقوق بین‌الملل، دانشکدة حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

doi
10.22059/jplsq.2018.237622.1545
چکیده

حق حیات اساس بهره‌مندی از سایر حقوق بشری است. سؤال این است که معنای حیات چه نقشی در شکل‌گیری این حق بنیادین دارد؟ ادعای نوشتار این است که در شکل‌گیری حق حیات، معنای حیات نقش ضروری دارد. معنای حیات انسان مبتنی بر آگاهی و ارادة انسان است و انسان از این حیث که نسبت به معنای حیات واجد آگاهی و اراده استة دارای حق حیات است. حق حیات موجودات زنده فاقد اراده نسبت به معنای حیات، مانند کودکان، در دایرة ارادة سایر انسان‌ها و خداوند شناسایی می‌شود. بهره‌مندی از حق حیات در پرتو معانی ارادی حیات، دایرة حق و تکلیف را دچار تغییر خواهد کرد. با توجه به ابتنای حق حیات بر معانی ارادی حیات، توجه به معیار معناداری حیات ضرورت دارد. حق حیات زیستی و حق انتخاب معنای حیات، می‌تواند به‌عنوان مقدمات ضروری حاکم بر معانی ارادی حیات، شناسایی شود. توجه به حق حیات در پرتو معنای حیات، واجد آثاری چند در حوزة جهانشمولی حق حیات، حق حیات کودک، حق حیات حیوانات و حق بر آزادی مذهب است.