فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در طول تاریخ تشیع، درباره مناسبات مختار ثقفی و امام سجاد (ع) بحث‏ها و دیدگاه‏های مختلفی مطرح شده است. تلقی عمومی بر این است که امام سجاد (ع) نگاه مثبتی به مختار داشته و او را به عنوان خونخواه امام حسین (ع) می‏ستایند. پیروان این دیدگاه، شواهدی که مخالف این نظر است را نادیده می‏گیرند و با استناد به برخی روایات، تصویری مثبت از رابطه این دو شخصیت ترسیم می‏کنند.اما بررسی‏های تاریخی نشان می‏دهد که این دیدگاه، تنها بخشی از ماجراست. این مقاله به دنبال بررسی دقیق و تطبیقی این مناسبات است و تلاش می‏کند تا به این سوال پاسخ دهد که جزئیات روابط بین مختار ثقفی و امام سجاد (ع) چگونه بوده است. مدعای این پژوهش این است که الگوی غالب در مواجهه امام سجاد (ع) با مختار ثقفی، منفی بوده است. یافته های این پژوهش نشان می دهد که امام سجاد (ع) پس از تشکیل حکومت توسط مختار، موضع‏گیری‏های منفی نسبت به وی داشته و آشکارا با او مخالفت می‏کرده است. تنها در مسئله خونخواهی امام حسین (ع) است که حضرت موضعی مثبت نسبت به مختار ابراز داشته‏اند. کلیدواژه‌‏ها: تاریخ تشیع، قیام های شیعی، امام سجاد (ع)، مختارثقفی، خونخواهی امام حسین (ع)