مروری بر ابعاد تغذیه‏ای و تکنولوژیکی دانه جو

نویسندگان

1 موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، بخش تحقیقات غلات

2 موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، بخش تحقیقات غلات

doi
10.22126/cbb.2023.8585.1026
چکیده

جو زراعی (Hordeum vulgare L.) یکی از نخستین گیاهان اهلی شده در کشاورزی دنیای قدیم می­باشد که طی فرآیندهای مکرر گزینش توسط کشاورزان در مناطق مختلف دنیا از نیای وحشی خود H. spontaneum (C. Koch.) Thell. تکامل یافته ­است. گزارش شده­ است که این گیاه زراعی، از نظر تولید بعد از گندم، رتبه دوم در ایران و بعد از برنج و ذرت، رتبه چهارم در دنیا را به خود اختصاص داده است. محتوای بالای فیبر و پروتئین کم سبب شده ­است تا اندام هوایی این گیاه به عنوان یک علوفه سیلویی به­طور ویژه­ای در صنعت دامداری مورد توجه قرار گیرد. از طرف دیگر دانه جو به دلیل دارا بودن فسفر، کلسیم، پروتئین و ویتامین­های گروه B دارای اهمیت فراوانی در تأمین نیاز غذایی انسان می­باشد. علاوه بر این، مالت جو و عصاره آن نیز به دلیل ویژگی‌های آنزیمی، طعم و رنگ­دهندگی و ارزش غذایی آن در فرمولاسیون مواد غذایی به خصوص صنعت نوشیدنی، مورد استفاده می‏گیرد. بنابراین با توجه به اهمیت جو در تأمین بخش مهمی از نیاز غذایی انسان، بررسی همه جانبه ارزش غذایی آن می­تواند نقش مهمی در توسعه سطح زیرکشت و بهبود پایه ژنتیکی ارقام موجود داشته باشد. در این مقاله سعی شده است تا به عمده­ترین ابعاد تغذیه­ای و تکنولوژیکی دانه جو پرداخته شود. از این­رو به نظر می­رسد اطلاعات ارائه شده در این خصوص نقش کلیدی در ارتقای جایگاه جو در کشور داشته باشد.