پیوند دین و سیاست در عصر ساسانی

نویسندگان

1 استادیار، گروه علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد خرم‌آباد،خرم‌آباد، ایران

2 استادیار، گروه علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد خرم آباد، خرم آباد، ایران

3 دانشجوی دکتری گروه علوم سیاسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد خرم‌آباد، خرم‌آباد، ایران

doi
10.30465/hcs.2024.49821.2972
چکیده

شاهنشاهی ساسانی از جهت این‌که هم ازیک‌سو مدعی میراثِ دینی زرتشتی بود و هم ازسوی‌دیگر بر سر هژمونی در جهان باستان با رقیب قدرت‌مندی هم‌چون امپراتوریِ روم در جدالی و ستیزی دائمی بود، لذا الگوی خاصی از نسبت دین و سیاست را دنبال می‌کرد تا پاسخ‌گوی شرایط و نیازمندی‌هایش باشد. این مقاله برای بررسی ابعادی از این موضوع پرسش اصلی خود را دربارۀ پیوند دین و سیاست در عصر ساسانی طرح کرده است. فرضیۀ مقاله آن است که هر الگویی از قدرت با شکلی از نظام باورها ارتباط دارد که مبانی تبیینی و توجیهی آن را فراهم می‏کند. یافته‏های تحقیق نشان داده است که وحدتِ دین و سیاست در عصر ساسانی یکی از مبانی اصلی نظام گفتمانی این شاهنشاهی بوده است که بسیاری از وقایع تاریخی این دوره را به‌واسطۀ این مبنای گفتمانی می‏توان توضیح داد. روش مقالۀ تحلیل گفتمانِ فوکویی و شیوۀ جمع‌آوری داده‏ها کتاب‌خانه‏‌ای و اسنادی است.کلیدواژه‌‏ها: دین و دولت، فوکو، گفتمان، دانش، قدرت.