فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه و هدف  فاکتور نروتروفیک مشتق از مغز (BDNF) یکی از عوامل مؤثر بر کارایی سیستم عصبی و افزایش فرایندهای ذهنی می­باشد که مقدار آن با غنی‌سازی محیطی به‌طور قابل‌توجهی افزایش می­یابد. بنابراین، هدف پژوهش حاضر، بررسی تأثیر یک دوره تمرینات اسپارک بر BDNF در کودکان با نشانگان داون و کم‌توان ذهنی آموزش‌پذیر بود. مواد و روش‌ها 20 دانش‌آموز پسر با نشانگان داون و 20 دانش‌آموز پسر کم‌توان ذهنی 7 تا 9 ساله شهر شیراز، داوطلبانه در این تحقیق نیمه‌تجربی شرکت کردند. آزمودنی­های هر گروه، به‌صورت تصادفی به دو زیرگروه آزمایش و کنترل تقسیم شدند. زیرگروه­های آزمایش، یک برنامه منتخب اسپارک را به مدت 12 هفته و هر هفته 3 جلسه 45 دقیقه‌ای اجرا کردند. زیرگروه‌های کنترل در این برنامه مداخله‌ای شرکت نداشتند. قبل و بعد از تمرینات اسپارک، از تمام آزمودنی‌ها (آزمایش و کنترل) نمونه‌گیری خونی از ورید جلو­بازویی به‌عمل آمد. پس از جداسازی سرم از پلاسما به روش الایزا، سطح BDNF با استفاده از کیت انسانی استبیو­فارم ساخت کشور چین با دقت 0/01نانوگرم/ میلی ­لیتر اندازه‌گیری شد. یافته­ها نتایج آزمون تحلیل واریانس با اندازه­گیری­های مکرر نشان داد که اثر تعاملی گروه*مرحله معنادار می‌باشد. بررسی‌های بیشتر نشان داد در پیش­آزمون، تفاوت معناداری بین گروه­های چهارگانه در سطوح BDNF وجود ندارد. هرچند در پس‌آزمون، هر دو زیرگروه تجربی (کم‌توان ذهنی و نشانگان داون) بطور معناداری BDNF  بالاتری نسبت به زیرگروه­های کنترل داشتند. همچنین، سطح BDNF در زیرگروه‌های تجربی از پیش به پس­آزمون پیشرفت معناداری نشان داد، در حالی­که در مورد زیرگروه­های کنترل تفاوت معناداری مشاهده نشد.  نتیجه‌گیری با توجه به نتایج به‌دست‌آمده می‌توان گفت که برنامه منتخب اسپارک باعث افزایش سطح BDNF در کودکان دارای اختلال رشدی می‌شود. هرچند، این برنامه به‌طور یکسانی بر هر دو گروه کم‌توان ذهنی و نشانگان داون، تأثیرگذار بوده است.