بنیادها و مؤلفه‌های سازنده جامعه بسامان سیاسی-حقوقی در بستر حقوق عمومی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه حقوق عمومی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

doi
10.22059/jplsq.2020.298927.2349
چکیده

کاوش در طراحی نظام سیاسی و حقوقی بسامان، همواره محور تلاش‌های فکری و عملی اندیشمندان در طول تاریخ زندگی بشر جهت صیانت از کرامت انسانی، حق‌های بشری، برقراری عدالت، نظم، صلح، امنیت و سعادت بوده است. هدف اساسی مقاله تحلیل بنیادها و مؤلفه‌های سازندة جامعة بسامان سیاسی-حقوقی با نگرش مذکور است. با تلفیق داده‌ها در حوزة فلسفة اخلاق، فلسفة سیاسی، علم حقوق و بهره‌مندی از روش توصیفی-تحلیلی، به نقش اخلاق وظیفه‌گرا (رویکرد ارزشی)، اندیشة دولت بی‌طرف (رویکرد رویه‌ای) و اندیشة مردم‌سالاری (رویکرد ساختاری) در تحقق این آرمان‌شهر پرداخته شده است. یافته‌ها و نتایج پژوهش نشان می‌دهد که اخلاق وظیفه‌گرایی با تولید انگیزه و رفتارهای منبعث از عقل عملی و قانون الزامی، ضروری و خدشه‌ناپذیر و احترام و عمل به وظیفه و تکلیف انسانی، موجب رفتارهای متحدالشکل، همسو و بی‌طرفانه در شهروندان و حاکمان می‌شود و بروز و ظهور آن در پرتو رویة بی‌طرفی دولت و سازوکارهای دموکراتیک، می‌تواند یکی از بهترین نظام‌های ارزشی، اخلاقی و حقوقی برای تضمین حق و عدالت در نظام سیاسی-حقوقی و زمامداری مطلوب تلقی شود. با طراحی چنین الگویی برای مدیریت زندگی اجتماعی و سیاسی، بی‌شک جامعة بسامان یا آرمان‌شهر سیاسی-حقوقی در حوزة حقوق بشر و حقوق عمومی شکل می‌گیرد.