بررسی تأثیر تنش خشکی (پلیاتیلن گلیکول) بر صفات آنتیاکسیدانی و برخی صفات فیزیولوژیکی گیاه دارویی پنیرباد (Withania coagulans Dunal)
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای تخصصی (باغبانی) گرایش گیاهان دارویی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیروان، شیروان، ایران
2 استادیار گروه مهندسی شیمی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قوچان. قوچان، ایران
3 دانشیار بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ایران
4 استادیار گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیروان، شیروان، ایران
doi
چکیده
زمینه و هدف گیاه دارویی پنیرباد با دارا بودن اثرات ضدقارچی و ضدباکتریایی، کاهشدهنده قند و کلسترول خون، تقویتکننده سیستم ایمنی و آنتیاکسیدانی اخیراً موردتوجه فارماکولوژیستها قرار گرفته است و به دلیل سازگاری بسیار وسیع نسبت به شرایط دشوار اکولوژیکی میتواند در مناطق گرمسیر کشور از جمله استان سیستانوبلوچستان رشد کند. مواد و روشها این مطالعه، تحت شرایط آزمایشگاهی در مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خراسان رضوی در سال 139۷ در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تکرار طراحی شد. غلظتهای صفر، 2، 4، 6، 8 و 10 بار پلیاتیلنگلایکول برای القای تنش خشکی در محیط کشت MS حاوی بنزیلآدنینپورین بر صفات ثانویه گیاه پنیرباد مورد استفاده قرار گرفت. یافتهها نتایج نشان داد که تنش خشکی 10 بار منجر به افزایش معنیدار فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدان کاتالاز، پراکسیداز و آسکوربات پراکسیداز، محتوی پرولین، فنل و فلاونوئید و میزان نشتی غشا شد ولی از طرف دیگر، منجر به کاهش معنیدار محتوای رطوبت نسبی، محتوی یون پتاسیم و نسبت یون پتاسیم به سدیم گردید. همچنین بیشتر صفات موردمطالعه، همبستگی معنیدار دارند. نتیجهگیری نتایج نشان داد که گیاه دارویی پنیرباد از تحمل قابلقبولی در برابر القای تنش خشکی با پلیاتیلنگلایکول برخوردار است. در کاهش اثرات منفی ناشی از تنش خشکی مکانیسمهای آنزیمی (فعالیت آنزیمهای آنتیاکسیدانت) و غیرآنزیمی (محتوی پرولین، فنل، فلاونوئید و غیره) نقش بسیار مهمی دارد. از طرف دیگر، تنش خشکی، منجر به افزایش برخی متابولیتها همچون فنل و فلاونوئید که مصارف دارویی دارند، شد.
