روند تاریخی شکلگیری سیاست جنسیت به مثابه منبع مشروعیت سیاسی در جمهوری اسلامی ایران
نویسندگان
1 استاد گروه علوم سیاسی، دانشکده علوم سیاسی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
2 دانشجوی دکترای علوم سیاسی(گرایش مسائل ایران)، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 استادیار گروه علوم سیاسی و روابط بینالملل، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
doi
10.30465/hcs.2024.46513.2850چکیده
مسئلۀ جنسیت در ایران معاصر پیوندهای عمیقی با سیاست داشته است. روند سیاسیشدن مسئلۀ جنسیت درجهت ساخت مشروعیت سیاسی توسط رژیم پهلوی آغاز گردید و سپس توسط مخالفان رژیم و با هدف سلب مشروعیت از آن با شدت بیشتری پی گرفته شد. مشروعیتزدایی از رژیم مستقر با حمله به سیاست جنسیت آن نقشی محوری در ساخت مشروعیت نظام جایگزین ایفا کرد و بر این مبنا، رویکرد جنسیتی نظام جمهوری اسلامی به یکی از مهمترین منابع مشروعیت سیاسی آن تبدیل شد. این گزاره را در مقالۀ پیشِرو با رویکرد کیفی و تاریخی بررسی کردهایم. یافتههای پژوهش حاکی از آن است که در چهارچوب سیاست جنسیت، نظام اسلامی علایق ایدئولوژیک خود در زمینۀ نظارت رسمی در حوزۀ فرهنگ و اجتماع را با رویکرد تاریخی جامعۀ ایران در ارتباط با ملاحظات اخلاقگرایانه در حوزۀ جنسیت پیوند زده و سیاستی مشروعیتبخش آفریده که قابلیت جذب طیفهای وسیعی از جامعه را در بیشترین سالهای حیات نظام داشته است. این سیاست محصول یک روند تاریخی است که اغلب نیروهای سیاسی ایران بهواسطۀ پیوند دو عنصر سنتگرایی و کنش انقلابی ضدغرب در شکلگیری آن نقش داشتهاند.