پیامدهای آگاهانه یک حرکت انقلابی مطالعۀ دانشگاه‌های مولود انقلاب فرهنگی ایران بر اساس گزارش روزنامۀ اطلاعات (بهمن 1357- بهمن 1363)

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد،گروه علوم ارتباطات، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 عضو هیئت علمی گروه مطالعات منطقه ای دانشگاه تهران، استاد مدعو دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال، تهران، ایران

3 استادیار پژوهشی جهاد دانشگاهی واحد شهید بهشتی، استاد مدعو دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال، تهران، ایران

doi
10.30465/hcs.2023.44004.2738
چکیده

مهم‌ترین تحول در تاریخ دانشگاه‌های ایران پس از انقلاب «انقلاب فرهنگی» است. اغلب مطالعات موجود انقلاب فرهنگی را به یک «واقعه» و محدود به چند روز درگیری در دانشگاه‌های سراسر کشور تقلیل می‎دهند که به تعطیلی مراکز مختلف آموزش عالی منجر شد. مطالعۀ حاضر تأکید می‌کند ریشه‌های انقلاب فرهنگی به زمان وقوع انقلاب ایران بازمی‌گردد و فقط به تعطیلی دانشگاه‌ها منجر نشد، بلکه به تأسیس دانشگاه‌ها و مؤسساتی در کهکشان آموزش عالی ایران منجر شد که برآمده از نیازهای جامعۀ ایران و ایده‌ها و آرزوهای انقلابیون بود. به‌علاوه، پژوهش‌های پیشین بر تأسیس دانشگاه‌های امام صادق و تربیت مدرس به‌عنوان دانشگاه‌های مولود انقلاب فرهنگی تأکید می‌کنند، اما پژوهش حاضر نشان می‌دهد مراکز بیش‌تری مولود انقلاب فرهنگی ایران بوده است و این مراکز جدید بازتابی از خواسته‌ها و نیازهای جامعه از سیستم آموزش عالی و هم‌چنین ایده‌های حکومت دربارۀ نظام دانشگاهی است. مقالۀ حاضر با رویکرد تاریخی و براساس بازخوانی 31710 صفحۀ روزنامۀ اطلاعات (در قالب 1745 شماره) در بازۀ زمانی 12 بهمن 1357 تا 12 بهمن 1363 به بررسی، معرفی، و توصیف مراکزی می‌پردازد که با تأیید ستاد انقلاب فرهنگی و برای تحقق الگوی علم اسلامی راه‌اندازی شدند.