فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در سال­های اخیر مقوله عدم افزایش کرایه حمل و نقل عمومی همراستا با تورم و حتی حذف آن، در برخی از کلان ­ شهرهای ایران مطرح شده ­ است. اما تحقیقی که قابلیت انجام یا عدم اجرای آن را بررسی نماید، صورت نگرفته است. به همین منظور، در پژوهش کنونی این سوال مطرح گردید که آیا امکان اجرای طرح حذف کرایه از سیستم­های حمل و نقل عمومی وجود دارد و یا خیر؟ و اساسا اگر چنین طرحی به مرحله اجرا درآید، آیا میزان استفاده از خودروهای شخصی کاهش پیدا می­کند؟ به منظور پاسخگویی به این سوالات، بررسی کنونی به شیوه توصیفی و تحلیلی به انجام رسید. داده ­ های مورد نیاز از نمونه ­ ای به حجم 383 نفر گردآوری شد. ابزار گردآوری داده­ها پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی و پایایی آن به تایید رسید. داده ­ های گردآوری شده با استفاده از مدل­های مختلف آماری به خصوص پروبیت دوگانه مورد تجزیه و تحلیل قرارگرفت. نتایج نشان داد که تقریبا هیچ یک از مشارکت کنندگان حذف کامل کرایه را پیشنهاد نمی ­ کنند و بر این باورند که کاهش کرایه تنها برای گروه ­ ها و ساعات خاصی اثربخش است. علاوه بر آن، شانس تغییر جا به جایی وسیله شخصی با حمل و نقل عمومی، در مردان 33 درصد بیشتر از زنان است. همچنین امکان تغییر وسیله سفر در گروه سنی کمتر از 30 سال، 31 درصد کمتر از گروه سنی بیشتر از 60 سال می ­ باشد. مطابق همین نتایج، شاغلین با ساعات کار انعطاف ­ ناپذیر، دریافت کنندگان یارانه و یا کمک هزینه سفر و افراد فاقد وسیله نقلیه، تمایل بیشتری دارند که از سیستم ­ های حمل و نقل عمومی استفاده نمایند. در مجموع، حذف کامل کرایه تنها قادر است 30 درصد مسافران بخش حمل و نقل عمومی را اضافه نماید. اين شرايط نشانگر آن است كه بدون توجه به شرايط و زمينه­هاي اجتماعي هيچ تغييري در رفتار شهروندان بروز نخواهد كرد